RSS

Categorie archief: geschiedenis

Roots without boots

Mensen zijn het product van hun omgeving en hoe ze daar met hun talenten en driften op inwerken. Identiteit vernauwen tot een wij-gegeven is dan ook paniekvoetbal om toch maar een houvast te hebben. Eigen aan sommige 60+’ers. En het geeft allicht wat nepromantisch gevoel.
In dat hopeloos gedateerde Parijse deels opgebrande kathedraaltje (overigens zijn de meeste kathedralen esthetische anticontemplatieve gedrochten) tekenden de Fransen de vrede van WO1. Schoon volk, die oorlogsvoerders. Allemaal gelovigen! Koningen, keizers en tsaar. Katholiek, protestant of orthodox. Ze hadden die gekroonden moeten kruisigen. 😉
Dat is niet mijn verleden (en zo ja, dan zijn jodenvervolgingen en de NSDAP dat ook). En dan zit in elk van ons een mogelijk psychopaat want niets menselijks is ons vreemd. Alleen is de hamvraag dan: hoe ga ik daar mee om? Niet met adoratie. Spinoza zou raar opkijken wanneer men verdiensten geeft aan datgene wat beklemmend werkt. Wie te lang een schoen draagt die twee maten te klein is, voelt opluchting wanneer de schoen uitgaat, maar wat is de verdienste van die schoen, wetende dat zich ontdoen van iets slechts het begin is van een exploratie, en geen synoniem van reeds gelukkig zijn.
En natuurlijk is ‘alles’ ons verleden en reeds de Montaigne begreep dat er wellicht meer wijsheid bij de Grieken en praxis-inzichten bij de Romeinen te halen valt dan bij de stagnerende middeleeuwers, op de herfsttij na.
Christelijke traditie? De traditie van de hypocrisie (doe niet zoals ik handel, maar hecht geloof aan mijn woord of mijn concepten)? Die van het mededogen? Vind je bij alle levensbeschouwingen terug. Katholieken en het authentieke claimen van waarden: get real.
Wie vandaag op dwaze wijze gelovig is (de meerderheid van moslims en een kleine minderheid van katholieken) en dus zich richt tot denkbeeldige hen controlerende opperwezens, de verantwoordelijkheid van het eigen handelen afwimpelend, etc… leeft nog steeds in het verleden. Het zijn de durvers en doeners, de in zichzelf wriemelende neuroten, de poëten die de ander even waardevol vonden, die ervoor zorgden dat een nieuw mensbeeld mogelijk werd.
Ik kwam laatst een vlinder tegen. En ik zei haar: waar is uw rups gebleven? Ze had er geen boodschap aan. Haar voorbeeld waren de vinken, de buizerds, de libellen.
Laten we de geschiedenis van Europa schijven met vrouwenportretten, schilderijen, bustes, pentekeningen. En met wetenschappen en romanciers. Veel plaats voor katholieke moraal of gelovige vroomheid of kunstmatige verbondenheid is er niet. Wel voor a-religieuze spiritualiteit en contemplatie. Al kan je natuurlijk elk werk aftoetsen aan eender welke ideologie of levensbeschouwing.
Maar misschien is het gepalavere hier in deze post wel een mooi symbool voor wat Europese identiteit kan zijn. Vinden van passie, inzicht en genegenheid, soms al zoekende, meestal omdat het gewoon voor het oprapen ligt. En omdat er zoveel te rapen valt, mag een ander een ander verhaal in mekaar puzzelen. Dat is Europa (of zou het wat mij betreft moeten zijn). En wellicht zouden zonder vrijzinnigheid heel wat gelovigen nog steeds via onderwijs (en predikend) pogen de anderen te overtuigen van de puzzel zoals zij die leggen. Kijk maar naar wat er zich vandaag in de States afspeelt.
Auteurs zoals Barnard houden van mythes. Die blijken zich meestal te gedragen als ballonnetjes. Je kan ze gerust doorprikken maar misschien zal een levenskunstenaar proberen er de helium uit te zuigen. Dan is alles wat ie nadien zegt door het timbre grappig.
(en nee, we zullen het maar niet hebben over de Poolse moraal, de Hongaarse intolerantie, de nu nog steeds bestaande wereld van Das Weisse Band (Haneke). Etc.)
Nu goed: ik sla geen mensen en ik bied ook mijn andere wang niet aan. Ik pols. Ik ontrafel. Ik hou een spiegel voor, ook aan mezelf, want ikzelf ben de rechter van mijn bestaan, mijn gedachten, mijn handelen. Dat staat mijlenver van geloof. Wat conservatieve mensen als Barnard zien als eigen aan de christelijke beschaving komt na die ‘beschaving’. En de wortels van hoe ik vandaag ben, liggen rond de Middellandse Zee, maar ook in Azië, of in het licht van een rode reus, in de resultaten van een Thaise massage of het ontrafelen van wat ons geheugen neurologisch net is. Barnard positioneert zich tegenover andere religies, zoals de islam, wanneer die niet open zijn. En wil het christendom zien als de hoedster van de tolerantie.
Laten we het dak van die Parijse kathedraal vermaken tot een park, dat de logica op zijn kop zet, dat de ecologische verbondenheid op deze aardkloot benadrukt en daardoor diets maakt dat we allen in hetzelfde schuitje zitten. Ondanks de eigen geaccentueerde puzzelstukjes.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 25 april 2019 in geschiedenis, maatschappij

 

Kerst

Bij de bakker. Achttien wachtenden in de rij.
-Mag ik u een vrolijke kerst toewensen?
-U mag dat, maar weet dat ik dit volstrekt irrelevant vind.
-O… Waarom?
-Ik vier de Lichtfeesten en heb geen affiniteit met valse geboortedata van gekruisigde sekteleiders.
-Maar kerst is een familiefeest.
-Elke sms, elk gesprek met een familielid, maar ook met een vriend, is een feest. Het hele jaar door.
-Oké. Dus u wenst mij niks toe?
-Toch wel. Ik wens u het inzicht toe van de ijsbeer die de neerdwarrelende sneeuwvlokken telt.
Bij het buitengaan hoorde ik een speld vallen.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 23 december 2017 in communicatie, geschiedenis, humor

 

Polski

12u10. Bij het oprijden van de parking komt een studente-parkeerwachtster ons tegemoet. Ofschoon onze wagen een Poolse nummerplaat heeft, beseft ze dat we geen Polski zijn en zegt ons in gebroken,doch verstaanbaar Engels: ‘Het spijt me, maar er zijn geen rondleidingen meer in het Engels. Noch in het Frans. U kunt wel om 16uur vrij het museum bezoeken.’
She must be kidding. Bijna vier uur wachten. Of er geen rondleidingen in andere talen zijn? Ja, in het Spaans. No problema. U spreekt Spaans? Nee, maar zoals ik zei is dat geen probleem. Zelfs Catalaans zou oké zijn. Ze glimlacht en wijst ons waar we kunnen parkeren.
Aan de kassa. De Spaanse rondleiding start pas om 14u15. Maar om 12u30 is er eentje in het Pools. Of we twee tickets kunnen hebben. Nee, dat gaat niet want U praat geen Pools. Klopt, maar dat is geen probleem. Toch wel. De gids zal U herkennen als niet-Polen en U niet toelaten. Maar dat is toch onze zaak… We hebben ooit nog een rondleiding over dinosaurus-eieren in het Russisch gevolgd, in Albanië. Ze schudt en lijkt onvermurwbaar. Maar dat zijn wij ook. Let’s take the risk. Ik kan U uw tickets niet terugbetalen als u niet binnen mag en u kunt enkel binnen om 12u30. Let’s go, lady. We betalen en krijgen twee stervormige stickers die we op ons moeten kleven met in het groot geschreven: Polski.
De stickers verdwijnen in mijn jaszak.
Aan de ingang. Row 1. Nee meneer, u kunt niet binnen want uw rugzakje is net iets te groot. Kunt u het in de balie afgeven? Diep ademhalen, geforceerd glimlachen en het zakje in de wagen deponeren. Om 12u25 staan we opnieuw aan Row 1. Ik toon het betalingsbewijs dat gescand wordt. Oei, Sir, het is al 12u25. Please hurry up. Uw groep staat ginds. Gewoon rechtdoor lopen.
Aldus geschiedde. Maar met iets te snelle pas. Sir, kunt u even uw zakken ledigen, uw jas uitdoen en door de scanner lopen. Keep on smiling. Thank you sire. Have a nice visit.
We sluiten aan bij de dichtstbijzijnde groep. Ze dragen ook een sticker, maar dan een ronde. Met erop: English. We kijken mekaar aan. De groep zet zich in beweging. We stappen mee door een tourniquet; houden de Polski-stickers veilig in de jaszak en staan dan terug buiten, met zicht op het smeedijzeren Arbeit macht Frei. De gids legt uit dat dit zeer incorrect is, want soms maakt arbeid helemaal niet vrij. Nee, dat zal wel zijn. Pas nu merken we dat iedereen een koptelefoontje op heeft. Wij niet. Dus volgen we de gids as close as possible, zonder op te vallen. Ze praat voldoende luid in een microfoontje om haar live te kunnen verstaan.
Auschwitz bezoeken moet iets rebels hebben. Maar als we tussen de barakken wandelen passeren de andere groepen. Steeds met andere stickers op hun vest. Niemand heeft een glimlach op de lippen. Terecht. Het regent lichtjes. Het kwik is gedaald tot 6 graden. Elke rij van 15 à 20 mensen die in ganzenpas met een hoofdtelefoon kriskras door de stegen stappen, doet luguber aan. Lijkt wel een enscenering. Alsof ergens een cineast eender welk moment ‘cut’ zal roepen.
O ja, het zal wel met de beste bedoelingen zijn geweest, maar Auschwitz een ‘museum’ noemen is echt wel not done. Have a nice visit sir. Pardon?

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 5 november 2017 in geschiedenis, literatuur

 

Logica

Toen de Duitse bezetters in Warschau de joden verplichtten een gele ster te dragen, weigerden de meesten. Zeker de jong-volwassenen.
Zij kregen daar heel veel last mee. Sommigen werden op straat gecontroleerd en als ze jood bleken en geen ster droegen, werden ze meegenomen en opgesloten. Het gevolg was dat hun familieleden hen smeekten om een gele ster te dragen, telkens ze buiten gingen.
Het dragen van die gele ster had tot gevolg dat men niet opgepakt werd. Men was immers in de ogen van de Duitse bezetter een plichtsbewuste jood. Dus door zich aan te passen aan regels (die eerst extern waren maar dan geïnternaliseerd werden), kon men zich vrijer bewegen.
Deze paradox is ook van toepassing op de boerkini. Vrouwen zitten ingepakt aan de rand van het water. Wanneer ze de opgelegde regels (draag een boerkini) volgen, kunnen ze gaan zwemmen. Daardoor ontstaat de paradox dat sommigen zeggen: nu voelen ze zich vrijer want ze kunnen deelnemen aan een sociale activiteit.
Zeg ik daarmee dat godsdienstregels eenzelfde functie hebben als de interne dwang en gehoorzaamheid die ontstaat na Gestapo-regels?
Ja.
Joden moeten het recht hebben een ster te dragen!
Hebt ge hem?

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 23 augustus 2016 in geschiedenis, maatschappij, religie

 

Moet er nog zand zijn?

Ik ben voor diversiteit in het straatbeeld. En op het strand. Zelfs mannen met witte sokken in hun sandalen moeten kunnen, niet om esthetische redenen maar om pedagogische: het maakt het mogelijk aan kids te zeggen wat wansmaak betekent.
Dus omwille van de diversiteit zeg ik: haal de vrouw uit de boerkini. Niets zo mooi als Arabische lokken en gegolfde rondingen.
En voor wie het niet doorheeft:  islamisme is geen geloof. Het is een politieke stroming die een totalitaire structuur vooropstelt waarin de waarden van de Verlichting geen plaats hebben. Boerkini’s zijn uitingen van het islamisme. Het verbieden ervan (om tactische redenen wellicht niet efficiënt) heeft dus niets te maken met een inperking van godsdienstvrijheid. Het heeft wel te maken met het afblokken van een onaanvaardbare ideologie die door mannen vanop kansels met honing ingelepeld wordt.
En terwijl ik mijn sandalen uitklop en de zolen van mijn voeten zandvrij wrijf, herlees ik Imre Kertész. “Een beschaving die haar waarden niet duidelijk uitspreekt of die haar verklaarde waarden laat vallen,  gaat de weg op van het verval, van de aftakeling. Dan zullen anderen deze waarden uitspreken  en in de mond van die anderen zullen het geen waarden meer zijn maar evenzovele excuses voor beperkte macht en onbeperkte vernietiging. De zin van de geschiedenis ligt altijd in jouw heden en je kunt die niet als toeschouwer zien, maar alleen in je verantwoordelijke beslissingen.”
Ik glij terug in mijn sandalen en knik de andere naaktlopers vriendelijk toe. Mijn huid is  tegelijk verpakking en begrenzing waarbinnen mijn waarden huizen. Uit zand werden golems opgetrokken en uiteindelijk zakten die weer ineen. Met mijn hand schep ik warme zandkorrels en vraag me af hoe ik ze tot waarden kan kneden die nooit meer tussen de vingers van het historisch bewustzijn kunnen glippen.
De zon ontsluiert de lucht. Tijd om wat protectie op mijn vel te wrijven. Ik wil beschermen zonder te verhullen.

 13394142_909397772522333_5209927958339370582_n
 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 20 augustus 2016 in cultuur, geschiedenis, maatschappij

 

History versus branding

Wir haben es nicht gewusst is vandaag als excuus vervangen door ‘we willen het niet geweten hebben‘. Wat enerzijds betekent: we willen het niet op ons geweten hebben, dus laat ons met rust met uw duiding en inzichten. En anderzijds ontkennen we de geschiedenis; we bezitten geen verleden meer, laat staan een historisch bewustzijn. Geschiedenis begint bij onze eigen geboorte.
Het permanent individuele ‘Nu’ doodt het collectieve verleden waardoor het omgaan met wat was, ballast wordt. Zo gevuld van eigen branding en zo gevrijwaard van ontij verwordt bestaan tot een concentrische eiland-beleving waarbij de aaneenschakeling van kicks, geneugten en bucket lists de plaats van historisch besef ingenomen hebben. Afrekenen doe je enkel nog met jezelf, niet met de vaart der volkeren. Dus daardoor worden genocides spektakel en treurt niemand nog om de liquidatie van bv. Lumumba…

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 8 februari 2016 in geschiedenis

 

Wapenstilstand?

Papa, op 11 november is het Wapenstilstand.
-Ja, dat is juist.
-Tof. Dan eindigt ook de oorlog in Syrië en kunnen alle vluchtelingen terugkeren.
-Heu…
-Maar hoe geraken ze dan over die muren, papa? Want die muren werken in twee richtingen…
-11 november herdenken we een oude wapenstilstand. Die van 1918.
-Oei. Per oorlog is er zo’n herdenking? Wanneer is die van de Koude Oorlog? En van Vietnam? Vieren we die ook?
-Heu nee.
-Maar we waren toch betrokken partij?
-We zijn in zowat alle conflicten betrokken partij. Wij leveren de beste wapens.
-Mooi.
-Mooi?
-Ja, als we alle conflicten die beëindigd zijn, vieren met een vrije dag, dan moet ik later nooit gaan werken.
-Tja…
-Maar ik begrijp niet, papa, waarom we 11 juli vieren.
-Dat slaat op 1302.
-Ja, maar de oorlog was toch niet gedaan. Integendeel: enkele maanden later stonden de Fransen er terug en moesten de steden hun privileges afgeven.
-We vieren een gewonnen veldslag.
-En herdenken we alle verloren slagen dan niet?
-Nee.
-En de genocides?
-Ook niet.
-Wij zijn wel erg kieskeurig, hé.
-Alles is shoppen.
-Staan er dan oorlogen in aanbieding?
-…
-En kunnen we voorafname doen?
-Voorafname?
-Volgens mij stopt de oorlog in Syrië op 28 maart 2017. Dus stel ik voor om 28 maart 2016 uit te roepen tot wapenstilstand van wereldoorlog III.
-Je kan het proberen.
-En waarom wordt er gewerkt de dag dat men de Nobelprijs voor Vrede toekent? Het zou toch mooi zijn om dan op de hele planeet iedereen te laten niksen.
-Sommige mensen niksen zoveel dat ze uit verveling oorlogje voeren.
-Oei. ’t Is ook nooit perfect, hé.
-Welcome to reality.

Willy Coomans
Schrijf een reactie…

 

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 10 november 2015 in geschiedenis, maatschappij

 

Vlaamse klei

-Papa, hoe kan je best WOI herdenken?
-Door Hanekes ‘Das Weisse Band’ te analyseren. Het is een liefdesloze wereld.
Met jongeren die niet aangeleerd krijgen hun frustraties en wrok jegens hun ouders en de buitenwereld te kaderen.
-Hun ouders houden niet van hen maar leven volgens regels?
-Ja, en daarom ontbreekt het generatie na generatie aan een rijk innerlijk leven waarbij men zijn onaangename gevoelens kan plaatsen ipv zich af te reageren op de anderen.
-Kunnen die kinderen eens ze groot zijn verwondering uiten voor iemand anders die een raadsel voor hen is?
-Nee. Ze kunnen mensen enkel zien als nuttig om hun eigen verzuchtingen te verwezenlijken.
-Dus gaan ze hen als slaaf behandelen?
-Op subtiele wijze, ja.
-Maar dat zie je vandaag toch ook op de werkvloer en in alle incest en pedoseksuele relaties?
-En in regeringsonderhandelingen. Om het met Nussbaum te zeggen: wij hebben nood aan een politieke cultuur die de naar buiten gerichte beweging van verstand en hart naar wat beminnenswaardig is moet aanboren. Pas dan zullen onze instituties kunnen worden gehandhaafd en ingezet tegen de voortdurende druk die wordt uitgeoefend door egoïsme, hebzucht en enghartige agressie.
-Dus WOI is nog niet gedaan?
-De IJzerherdenkingen zijn vluchtpogingen van het oude katholieke Vlaanderen om zeker niet naar zichzelf te moeten kijken en de enge wijze waarop generatie na generatie jonge mensen gevoelsmatig gekwetst en brutaal opgevoed werden en geïndoctrineerd met een betoog als: “leer lijden, klaag niet, presteer en doe zoals ons” te belichten.
Als mens zit de introverte Vlaming nog altijd in zijn loopgracht van waaruit hij alles wat vreemd is en zijn standvastigheid zou kunnen doen wankelen, beschiet met argwaan en vijandige gevoelens.
-Kunnen zij dan niet liefhebben?
-Enkel wanneer hun biologisch medelijden wordt getriggerd en via een derde, te weten hun God die hen op die manier onrechtstreeks verbonden maakt met wat vreemd is.
-En kunnen zij genezen worden?
-Enkel door culturele inteelt te vermijden.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 10 juni 2014 in cultuur, geschiedenis, maatschappij, psycho

 

Kanon

‘-Papa, wat moet er gebeuren opdat jij naar ‘Wouters versus Waes’ zou kijken?
-Eenvoudig mijn zoon: ze laten die twee het tegen mekaar opnemen live in Kiev.
-Dan zou je kijken? En welke proeven moeten ze dan afleggen?
-Sluipschuttertje spelen. En brandbommetjes smijten. Wie het meeste slachtoffertjes maakt, wint.
-Het lijkt wel een game.
-Playstation en Wii zijn voor pussies, jongen.
-Riot Pussies?
-Wel, Wouters kan Pussy spelen en Waes de Kozak, met als attribuut een zweepje.
-Geen riot-gun?
-Nee, het mag niet te snel gedaan zijn.
-We kunnen ze misschien in loopgraven steken. Wist je trouwens, papa, dat 14% van de scholieren niet weet wanneer de eerste wereldoorlog eindigde?
-Die andere 86% denken dat dit in 1918 was. Maar de eerste wereldoorlog eindigde toen Jules Cesar Vercingetorix een pandoering gaf. Toen moest Jezus nog geboren worden. En voor de Nederlanders was 14-18 minder erg dan de treingijzeling door Molukkers. ’t Is maar hoe je het bekijkt. De oorlogen in 1815, 1848 en 1870 waren ook wereldoorlogen en als je het nationalisme als belangrijkste oorzaak ziet voor dergelijke oorlogen, dan is WO l nog steeds niet afgelopen.
-Is het daarom papa dat in ons taalgebruik zoveel woorden voorkomen die aan oorlogen doen denken?
-Waaraan denk je dan zoal?
-‘Wauters versus Waes’: ze noemen het een kijkcijferkanon.
-Dat is omdat ze met dat programma naar de hersenen schieten van de doorsnee Vlaming.
-En treffen ze raak?
-Zolang die doorsnee Vlaming van zichzelf zegt dat ie Vlaming is, en doorsnee, zolang zullen ze raak blijven schieten, jongen.
-Dus papa, zoals je gisteren zei: cocooning zorgt ervoor dat alle mensen zich terugplooien op zichzelf, zoals in loopgraven. En tv moedigt die cocooning aan. Zouden we dan niet beter af zijn indien ze die Vlaamse tv-zenders sluiten?
-Misschien wel, maar helaas heeft de Vlaming ook leren twitteren. Het gevolg is dat ik je nu straks ga leren met een katapult al die verhakkelde brouwsels van 140 tekens uit de lucht te schieten.
-Tof. Het leven is een grote kermis.
-Wacht tot de broccoli op tafel staat…’

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 20 februari 2014 in geschiedenis, humor, maatschappij, media

 

Decadentie

Papa, wat betekent ‘decadentie’?
Een cultuur is decadent, mijn zoon, wanneer je naar een nieuwsuitzending luistert en de eerste 5 minuten leutert men vol enthousiasme over een primitieve menselijke bezigheid, te weten voetbal, en de mogelijke verhuis van een ploegje naar een stadion dat enkele tientallen kilometer verder ligt.
Dus is Vlaanderen decadent?
Ik merk met blijdschap dat je weet wat retorische vragen zijn, mijn zoon.
En is Wallonië ook decadent?
Daar opent men het nieuws met speurders die met de dood bedreigd worden, en met klimatologen die duiding geven bij orkanen.
En maakt dat dan een verschil?
Ik zat vandaag aan tafel met een tweetalige dertiger die marketing studeerde en in een reclamebureau werkt en fulmineerde tegen de aandeelhouders en zich afvroeg hoe men kon consuminderen. Hij verwees daarbij steeds naar Franstalige media.
Dus is er nog licht aan het eind van de tunnel?
Geen nood mijn zoon. Ik heb voor jou nog een lading TNT achter de hand om de tunnel op te blazen.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 22 mei 2013 in geschiedenis, humor, media

 

Over intelligent design

Simon Vinkenoog, de betreurde dichter, omschreef de letters GOD als: geboorte, dood en tussenin orgasme. Het leven is een langgerekt orgasme. Meer moet dat niet zijn. Natuurlijk is het dat niet, het is eerder een tocht langs bergen en dalen, een krimpen en rekken, maar het maakt wel dat we bestaan, dus aanwezig zijn in dit universum. Wij zijn als soort getuige van een toevalligheid. En als individu zijn wij bovendien het zaadje dat het haalde en het eitje binnenkroop. In dat opzicht zijn wij stuk voor stuk kampioenen. Oké, voor sommigen ging het nadien bergaf. Maar de verwondering is er niet minder om.writers brain

En toch zijn er miljoenen, zelfs miljarden mensen die het niet zo zien. Die pas betekenis kunnen geven aan hun leven door een opperwezen te introduceren dat de aarde speciaal voor ons gemaakt heeft. En ons ook na de dood laten verder leven in en hemel. In de VS wordt in sommige staten zelfs gepleit om creationisme en een moderne variante, het intelligent design, in het onderwijs te doceren, i.p.v. de evolutietheorie.

Vanwaar die behoefte?

Waarom blijft anno 2013 het concept van bv. een Intelligent design en een God zo aantrekkelijk?

Heeft het verlichtingsdenken misschien gefaald? Ja. Maar daar kan het niet aan doen. Want wij zijn wezens die ons ook laten leiden door gevoelens. En gelukkig maar.

Wij nemen beslissingen niet enkel op basis van argumenten en logica, maar ook spelen steeds gevoelens en ervaringen mee, in onze hersenen. Gevoelens zoals onzekerheid, verlatingsangst, faalangst, angst om iets nieuw aan te vatten… kunnen de overhand nemen.

Maar er is ook het superioriteitsgevoel dat meespeelt. Wie de mensensoort ziet als de uitverkoren soort die door God hier geplaatst werd, zet zich op een verhoog, en blijkbaar voelen sommigen zich daar goed bij. Wie dat beeld probeert te ontkrachten, die is zelden welkom. Wie leeft met de gedachte dat een God over hem waakt, voelt zich geborgen. Dat onderuit halen is voor sommigen hen verplichten zonder reddingsboei om te gaan met problemen en gevoelens.

Leven met onjuiste mythes is makkelijker dan de wetenschap te volgen en om de haverklap te horen dat er nieuwe inzichten zijn, wat impliceert dat men oude ideeën naar de prullenmand moet verwijzen.

Bovendien lijkt wie in dit leven los komt te staan van God en zijn of haar eigen weg wil volgen,  arrogant. Neem nu een bever. Die is –volgens creationisten-  hier op aarde om bomen om te doen en daarom heeft hij scherpe tanden. En het beest leeft daarom in een harmonische situatie. Die redenering lijkt coherent en logisch te zijn. En dus zijn creationisten erg zelfzeker. En ze verwijten ons dat wij met onze intelligentie dingen doen waarvoor we niet voorbestemd waren. En ja, het moet gezegd: soms maken wij er een potje van.

Wij kunnen zelf amper een rietstengel met onze blote handen uit de grond rukken.  En in plaats van ons daar bij neer te leggen, zijn we onze intelligentie gaan gebruiken als een verlengstuk van bv. onze handen en onze spierkracht. Wij kunnen het aantal bomen dat een bever in zijn heel leven om knaagt, in 1 etmaal omdoen. En van die bomen maken wij geen dammen, maar bv. papier. En van de restanten van de stronken maken we houtskool. En met die houtskool schrijven we in koeien van letters op dat papier: “Stop de ontbossing”. Absurd. En meteen koren op de molen van de creationisten. Waarom bleven wij niet bij datgene waarvoor we voorbestemd waren. Als wij de bever in ons volgen, dan geeft dat een gevoel van rust.

Een ander element waar een geloof gevoelsmatig op inspeelt, is de drang naar perfectie. Mensen zijn verslaafd aan de schoonheid van perfectie. Bv. de schoonheid van een sluitende coherente theorie. We zijn bereid een theorie die op papier prachtig is, te geloven en alles wat er niet mee overeenkomt, af te doen als irrelevant. Het creationisme schotelt een verhaal voor dat correct is. Een moslim zal in de Koran alles vinden dat ie nodig heeft. Dus zoeken hoeft niet meer. Ook wetenschappers maken soms de fout vanuit een theorie alles te willen verklaren. Blijkbaar poneren wij graag een blauwdruk. Bv. een perfecte wereld. Godsdiensten plaatsen die buiten de aarde, na het leven, in een of andere Hemel. Ideologische stromingen zoals marxisme en liberalisme bouwen daar in wezen op verder maar plaatsen dat paradijs als doelstelling op aarde.student boerka

Het summum van gefantaseerde perfectie is het paradijs. De constructie van een paradijs is niets anders is dan het bespelen van onze melancholie. Het is een grote troost voor de perfecte wereld die niet bestaat, maar wel zou kunnen bestaan. En het houdt een harmonische wereld voor, zonder negatieve gevoelens.

Maar er is iets vreemd aan de hand met het paradijs. Het is er namelijk saai. Want het is Perfect, dus een grote status quo. Niets verandert. Vandaar dat je er maar beter niet te gedetailleerd over praat. En het allemaal wat mysterieus houdt. En misschien kan je het ook maar beter niet afbeelden. Want dan verdampt de illusie. Vandaar dat moslims weigeren om Allah af te beelden? En zo de illusie hoog kunnen houden.
Maar het paradijs is ook voor katholieken een plek waar je geen wellust of seks kan ervaren. Als je dat wel doet,  –kijk maar naar Adam en Eva- dan sjotten ze je buiten. Ik vind dat we dan ook vergevingsgezind moeten zijn in ons oordeel over de seksfeestjes van de kardinalen in het Vaticaan. Die kerels snappen eindelijk dat hen daarboven een hele saaie boel wacht.

do the smoke

Tegen dat gevoel van absolute zekerheid (wat de creationisten oproepen) ingaan met rationele argumenten en een deels onvolledig verhaal, wil zeggen dat men vraagt om een gevoel van zekerheid op te geven. En dat is niet makkelijk voor vele mensen. Je creëert daarmee de ontgoocheling van de zesjarige die zonder voorbereid te zijn, te horen krijgt dat Sinterklaas niet bestaat. Tegen beter weten in blijven heel wat volwassenen geloven.

Vandaag is er een variante manier waarop wij met het paradijs omgaan. N.l. via de soaps die elke avond door honderden miljoenen mensen bekeken worden. Wat is er kenmerkend aan soaps? Het gaat over tragedie, drama, conflicten. Geen enkel oorspronkelijk gezin dat wordt opgevoerd, is na een tijdje nog intact. Allemaal gaan de relaties kapot. Agressie, verdriet, haat, jaloezie: al die miljoenen kijkers houden er van. Niet in hun eigen leven, wel in dat van virtuele personages. Lijkt wel een beetje binnengluren in het leven van Adam en Eva; het virtuele paradijs….
Maar eigenlijk doen tv-soaps het tegenovergestelde van godsdienst. Godsdienst toont ons de weg naar het paradijs. TV-soaps tonen ons de hel, dat wat ge niet wilt meemaken, maar waar ge wel elke dag met veel plezier naar kijkt. De soapkijkers moeten zich toch eens bezinnen over dat licht sadistische trekje van henzelf. Het is mesjogge. Of is het een soort van therapie?

En dan heb je die andere die het Licht hebben gezien: de Vuurtorenwachters ofte de Getuigen van Jehova. Neem degene die ik ontmoette in Portugal, in een dorpje hoog in de Algarve. Als je er een ziet, een getuige, dan zie je d’er sowieso minstens twee. Want ze zijn altijd met twee. Met hun boekentasjes op zondag, 35 graden, kostuumpje aan.

6000 jaar bestaat de wereld. En alles is het werk van God, dus teleologisch, doelbewust in mekaar gestoken. Dat kan niet anders. Want kijk, Darwin, zo zei de oudste van de twee getuigen mij, Darwin kan nooit verklaren hoe –als we een aantal onderdelen van een uurwerk in een zakje steken– er een uurwerk uitkomt als we schudden. De tweede getuige, een soort gezel, stond er glimlachend bij. Kunt gij door te schudden met het zakje van al die losse radertjes en wijzers en glaasjes een uurwerk maken?.

Ja, was mijn antwoord. Op Darwiniaanse wijze.  Ge moet schudden, maar wel 4 miljard jaar lang. En ge moet wat in dat zakje zit laten reageren met de omgeving. En als de omgeving wijzigt, dan zal het uurwerk ook anders gebouwd zijn. Want niets staat op zich. Met vallen en opstaan, met uitsterven, met het meest aangepaste zijn wat op dat moment de omgeving vereist… zo evolueren de dingen. Dus uw metafoor van een klokkenmaker is niet correct. Dat is overigens een van de problemen: wij proberen altijd metaforen te gebruiken, naargelang onze stand van zaken op technisch vlak. Een uurwerk, een bouwmeester, een computer, een netwerk. Maar die beeldspraak komt nooit overeen met hoe de dingen echt zijn en interageren.

walvasi op land

Een van de  remedies om de behoefte naar absolute zekerheid op te vangen, is een  onderwijsbeleid dat ons de kans geeft ons te ontplooien. Waardoor wij méér kunnen worden dan wat een “bever” ooit zal kunnen zijn. Wij ontdekken mogelijkheden die de vorige generaties nog niet kenden. We worden gestimuleerd te zoeken naar wat in ons zit. Belangrijk is aandacht te hebben voor gevoelens als  faalangst.  Overdracht van kennen en kunnen is één, maar de wijze waarop, stimuleren en omkaderen en praten over bv. faalangsten, zijn zeker zo belangrijk.

Vandaag staan we voor de uitdaging om een nog complexere wereld te aanvaarden. We moeten leren zwemmen in troebele waters. En omgaan met twijfel. Dus ingaan tegen een stuk natuur in onszelf. Dat kan, door opnieuw over onze gevoelens te praten, ze in kaart te brengen, ze soms op te volgen en soms af te wijzen of overwinnen.

Gelovigen zeggen soms wel eens: De wetenschap geeft antwoord op de vraag hoe iets werkt, hoe het in elkaar zit. Geloof probeert antwoord te geven op vragen als: waarom zijn we hier, hoe moeten we leven: m.a.w. zingeving.

Neen, wetenschap geeft ook antwoord op de vraag waarom zijn we hier. Op indirecte wijze. Ze zegt dat er geen opgelegd doel in de natuur is, is tenzij onszelf reproduceren, maar zelfs dat is niet voor iedereen zo, noch voor ouderen, noch voor homoseksuelen, en ook een pak hetero’s willen zich niet reproduceren. Dus de wetenschap zegt ons: bepaal zelf wat uw doel en uw zingeving is. Als dat geen positieve boodschap is! Leve de vrijheid!

Momentje, dat is ook niet het geval, zegt de wetenschap. Je bent wel gekneed. Je uit voorkeuren en je noemt dat je eigen vrije keuzes, maar die zitten deels genetisch in je ingeprent. Je denkt dat je kiest, maar de complexheid van je persoon maakt dat je bepaalde keuzes in een bepaalde richting maakt. Je bent voor een stuk getuige van wat zich in je hoofd afspeelt.

Je hebt vervolgens ook een moraal. Die je vrijheid kan inperken.

Maar voor onze moraal hebben we God niet nodig gehad.
Want de moraal, zegt de wetenschap, zit al bij ons ingebakken. Die is gebaseerd op bepaalde neigingen – elkaar helpen, empathie, regels volgen, belang hechten aan rechtvaardigheid, speelsheid aanvaarden – die we ook bij andere sociaal levende dieren zoals apen, olifanten en in basale vorm zelfs bij honden zien. Die neigingen en de bijbehorende emoties zijn een deel van onze natuur, en vanuit de evolutiebiologie verklaarbaar: ze maken het leven in groepen mogelijk.

De moraal bestond al ver voordat we godsdienst hadden, of filosofie.

Beide beweren dat de mens niet weet hoe hij zich moet gedragen; God moet hem dat vertellen of hij moet het met zijn logisch verstand ontdekken. Onzin! En in het geval van de godsdienst ging het erom de moraal in een bepaalde richting te duwen. Vandaar: altijd bevragen of wat je doet niet anders kan; en of je je der wel goed bij voelt.

Verder is ook de liefde ons meegegeven. Daardoor zijn we betrokken bij anderen. En als je warme empathie hebt, ben je betrokken in het leven van anderen, dan wordt je vrijheid aan banden gelegd, maar je krijgt er natuurlijk ook van alles voor in de plaats, zoals respect, een luisterend oor, het kunnen delen van ervaringen…

dansende damesDaarnaast moet je ook iets minder denken dat je “ik” een product van jezelf is. Integendeel: je persoonlijkheid wordt ook vorm gegeven door ouders, leraren, media.

En dat brengt ons tot de laatste vraag: ligt hier een taak weggelegd voor wetenschapspopularisering? Kennis maar vooral inzichten overdragen, maar dat op een manier dat het correct blijft én begrijpelijk is. Onderwijs speelt daar een rol in. Maar soms ontbreekt het aan passie. De media zijn erin betrokken, veel te weinig. Steeds minder. Op aparte zenders.
Er zijn teveel volwassenen die eens ze het onderwijs verlaten hebben, niets meer te maken hebben met wat wetenschap hen kan bijbrengen. Er zijn via de media te weinig manieren waarop inzichten toegang vinden. Het enige wat sommige volwassenen vandaag eventueel nog doen is zelf doktertje spelen via Google en aan de arts vertellen wat ze hebben.

Je kan als mens in elk gesprek dat je voert, de link leggen met wetenschappelijke inzichten.  Niet alleen omwille van de kennis, maar ook omwille van een gevoelsaspect. In plaats van Koran en Bijbel hebben wij nu gigantisch veel actuele wetenschappelijke lectuur ter beschikking.

Wetenschap is in wezen poëzie. Wij zijn de kinderen van sterrenstof.we in trhe galaxie
Alles wat bestaat, incluis onze huid, ons bloed, de lucht die we inademen, zaten ooit als atomen in het stof dat een gigantische ster, vele malen groter dan de zon, uitblies. Daaruit zijn de zon en de planeten gekomen en uiteindelijk ook wij. Is dat geen verbondenheid? Is dat geen sublieme religie? Die de wetenschap ons geeft? Word je daar niet warm van? Is dat niet de ultieme troost? En tegelijk de kracht om het leven met twee handen te grijpen!

Bovendien brengt wetenschap ook schoonheid. De versmelting van 1 zaadje met 1 eitje… wat er dan week na week gebeurt… dat is mooi in beeld gebracht en op zich maakt dat besef toch een God overbodig. Het is een verklaarbaar mirakel. Oké, niet alle schepsels zijn even gelukt maar dit laten we even terzijde.

En meteen leidt dit de dimensie van de religie. Wij zijn verbonden op materieel vlak. Kinderen van het Sterrenstof. Wij zijn verbonden in een biotoop. Fijn stof. Klimaatopwarming. Wij zijn als soort stik eenzaam op een planeetje. En dat maakt de behoefte groot om juist heel sociaal te zijn.

Spiritualiteit is bv. het beeld waarin wij elk een stukje kennis, inzicht en kunnen doorgeven aan anderen. Samen vormen wij een gigantische keten.

Niemand kan nog zonder de arbeid en de kennis van anderen. Individueel kunnen we accenten leggen, maar collectief plukken we de vruchten. Na-ijver en concurrentie hebben hun beste tijd gehad als motor voor vooruitgang.

Gelaïciseerde spiritualiteit is het gevoel ervaren dat wij een onderdeel zijn van een groter geheel, dat echter niet buiten ons staat. Er is geen bouwmeester, geen Torenwachter, geen god, geen deïsme.

Wij moeten die verbondenheid die door wetenschappelijke kennis wordt blootgelegd, durven te poneren en er de term religie op kleven. Het is fout om religie te koppelen aan godsdienst en aan geloof. Net zoals heidense feestdagen geaccapareerd werden door de kerk, claimen zij het alleenrecht op religie. Dit is onzin.

Geen opperwezen als leidraad, maar gewoon de mensenrechten, de ecologische betrokkenheid, de wens als mens anderen niet nodeloos te laten lijden maar juist kansen te scheppen.

De communisten in Rusland hebben geprobeerd godsdienstige religie, uit te roeien, maar dat liep op zijn zachtst gezegd niet van een leien dakje. Bovendien zorgden ze met hun vlagvertoon, parades en dogma’s eigenlijk meteen voor een alternatieve godsdienst.

Ten slotte is er de ironie, de humor, de spot, de hyperbool. Met panache en satire wordt  de mythe van een godsbeeld onderuit gehaald. Een vlijmscherpe strategie. Maar je dient achteraf wel on speaking terms te staan met degenen die zich wellicht beledigd, zo niet  aangevallen voelen. De nazorg dient helend te zijn. Choqueren alleen is onvoldoende.  Dat heeft Theo Van Gogh helaas ook ondervonden.

jezeus_n

Lees ook in “De mens schiep God” over  Paulus de Marketeer

 

Proef op de som?

-dit is een tekst zonder pointe-

Pedagoge: En ja, daar loop ik dus hoog mee op.
Ik: Met… proefondervindelijk…?
Pedagoge: Wat zegt u dat met een dedain.
Ik: Omdat ik het een gevaarlijke attitude vind.
Pedagoge: Is iets proefondervindelijk ervaren niet het allerhoogste?
Ik: Wat men niet proefondervindelijk heeft ervaren, daarover moet men zwijgen?
Pedagoge: Ja, dat kan men wel zeggen.
Ik: Me dunkt hebt u er een hekel aan ons tijdscharnier te vergelijken met iets van voor uw geboorte?
Pedagoge: Het ware inderdaad beter elke periode zichzelf te laten zijn.
Ik: Dat hebben u en ik dan gemeenschappelijk, die ergernis over dat gezeur over de vooroorlogse jaren.
Pedagoge: Zeer zeker. Ik leef nu. Ik wil zelf proefondervindelijk lessen trekken uit wat vandaag bestaat.
Ik: Wellicht snakt u er niet naar te leven onder het regime van een besnorde snaak?
Pedagoge: Dat weet ik niet.
Ik: U bent een ezelin?
Pedagoge: Pardon?
Ik: …die zich wel degelijk opnieuw kan stoten aan dezelfde steen.
Pedagoge: Maar u zei dat u die vergelijking met de jaren 30 zo beu bent…
Ik: Zeker, want de verschillen zijn minstens even belangrijk. Maar ik hoef echt niet opnieuw de proef op de som te nemen om te weten dat ik eender welke uiting van extreme intolerantie afwijs.
Pedagoge: En toch zullen mensen pas ten volle iets kunnen snappen als ze het ook ondergaan.
Ik: Hebt u al uw spiegelneuronen nog wel op een rijtje?

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 23 februari 2013 in filosofie, geschiedenis, humor, maatschappij

 

Oppervlakkigheid

Het klootjesvolk, de eendimensionale mens… zijn begrippen die al vier decennia meegaan. Het is dus van alle tijden, de ondraaglijke oppervlakkigheid van de tijdsgeest. Vroeger had je jonge mensen die zich niet lang konden concentreren omwille van desinteresse in combinatie met hun beperkte capaciteiten. Vandaag heb je een pak jonge mensen die zich niet lang kunnen concentreren wegens teveel aanbod op het vlak van genotsprikkels in combinatie met desinteresse.

Qua assertiviteit is men er zeker op vooruit gegaan in het enge Vlaanderen. Men kent de klassiekers niet? Juist, men leest ze niet meer, maar men ervaart wel een pak dingen, waardoor men via een andere weg tot eenzelfde constatatie komt. Want als ik een Grieks citaat of een quote van Cicero of een vers van Juvenalis opdissel om te besluiten: zij begrepen reeds dat…. dan antwoordt zo’n jonge meid of snaak glimlachend: ja , dat besef ik ook, zonder mijn rugzak te moeten vullen met Cicero. Zijn ze even taalvaardig? Wellicht niet op het vlak van eruditie en eloquentie. Maar ze zijn beeldvaardig. En ze zijn niet gevoelsarm.

Hamvraag: is de maatschappij erop vooruit gegaan omdat Shakespeare en Dante en Rilke en Mann bestonden? Nee. Ben ik er dankzij auteurs en filosofen op vooruit gegaan? Ja. Zijn er andere manieren om er als individu op vooruit te gaan, zonder die heren (of dames) te lezen? Ja.
En de maatschappij? Dat blijft een hellegat. En het individu? Zegt vandaag veel sneller: ik maak er het mijne van. Daar heeft mijn generatie 40 jaar over gedaan. Nu is die tijd gehalveerd.

Vooruitgang? Kwaliteit? Zoals WF Hermans het zag: vrijheid is de goudvis die toertjes draait in zijn bokaal en zich meester van de oceaan waant. Maar hij blijft wel toertjes draaien. Of je nu Dante leest, of die tijd vult met breakdancen: je blijft verplicht vanuit je bokaal een speelveld vol illusies te creëren.

Wat is de reden dat de babyboomgeneratie en zij die geboren werden in 60 zo graag lazen en inzichten op deden? Omwille van de aha-erlebnis. Omwille van het verslavende gevoel iets nieuws, iets schoons via letteren, te ervaren. M.a.w. een gevoel. En dat kan je vandaag ook bekomen langs een andere weg.

Worden ze sneller en meer gemanipuleerd, die jongeren? Tuurlijk. Zijn de media crap? Tuurlijk. Hebben wij -geletterden- iets definitiefs bewerkstelligd? Hopelijk een beetje, maar ik merk dat vele 50- en zeker 60-jarigen koketteren met hun consumptiegedrag, met hun culinaire kennis, hun smaakpappillenstrelerij en hun visuele exploitaties in Italiaanse of andere oorden. Sociaal engagement maakte plaats voor “Pak het er van”. Tja, dat zegt zo’n 20’er ook. Zeker als je hem voorschotelt: je hebt geen vrije wil en je moet tot je 70ste werken en saaiheid overwinnen. Wij zijn het enige beest dat dat doet. Welkom in de grote mensen wereld. En wie heeft die samenleving klaargestoomd waarin deze mensen moeten garen? Zij niet. Zij zijn dus ook het product van.

Etc.

 
2 reacties

Geplaatst door op 20 juni 2012 in filosofie, geschiedenis, maatschappij

 

Tweets

Tweet Ambiorix teruggevonden: “Escaped Caesar for the 5the time. I claim a statue!#Travelling through Europe

Recent opgedoken tweetbericht van Lyndon B Johnson uit 1967: “Our boys love the smell of napalm in the morning” #Great Society

ReTweet van Emanuel Kant aan Spinoza: “Maar beeld jij je echt in gevoelens te hebben?” #Menszijn

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 13 januari 2012 in communicatie, geschiedenis, humor

 

Ötzi

Daar heb je Ötzi weer. De man had galstenen, dus at te veel dierlijk vet. Een half uur voor hij met een pijl in de rug doodgeschoten werd, nam hij een laatste maaltijd: berggeit. Dit gebeurde 5300 jaar geleden.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 18 december 2011 in antropologie, geschiedenis, science

 

Waardevol

Ik sprak daarstraks de Duivel die me vroeg: “Vat de mensensoort eens voor me samen.”

Mijn antwoord luidde: “30 doden en duizenden manifestanten die een week overnachten op een plein en dan een nieuwe premier krijgen die iets meer bevoegdheden heeft dan zijn voorgaande. De prijs voor peanuts is dus 30 mensenlevens. Terwijl het zo makkelijk is om anderen te geven wat ze willen, als je eigen rijkdom uit je binnenste komt.”

De Duivel knikte begrijpend.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 25 november 2011 in geschiedenis, lente, maatschappij, politics

 

Is Bart de Wever angstig?

Het klopt dat vele NVA-kiezers angstig zijn (beangstigd door de mondialisering en door de crisis en de pensioenproblematiek enz. waarbij velen vergeten dat ze tot de begoede middenklasse behoren en zelf mee verantwoordelijk zijn (door hun aandeelhouderschap) van de prijsstijgingen, de hoge woonprijzen, etc.) en dus kiezen voor egoïsme (niet solidair zijn; als “wij” door te werken er geraakt zijn, dan kan iedereen dat, en dus moet wie faalt wel een profiteur zijn).

Maar BDW is toch anders. Hij gelooft echt in Burke, in het conservatisme. Je hoeft niet angstig te zijn om tegelijk geen geloof te hebben in de goedheid van de mens (en dus solidariteit te verwerpen, tenzij het eigenbelang er vingerdik op ligt) , en een project aan te hangen waarbij een extreem individualisme à la Ayn Rand centraal staat.

Daarnaast speelt er nog iets bij BDW en VOKA: “wij” (Vlaanderen) verliezen de voorsprong die we hadden (samen met andere delen van West-Europa en de VS) op economisch vlak. Humane waarden dien je dus niet aan te hangen: nee, je hoeft geen gelijke kansen te bieden (zeker niet aan achtergestelde gebieden, zoals Afrika of Wallonië), want dan ga je nog meer knabbelen aan je tanende voorsprong. Als je de doorgedreven marktlogica aanvaardt (en dat doen BDW en VOKA) kan je niet anders dan pleiten zoals zij doen. Want anders word je ingehaald door anderen.

Dus het nationalisme (noem het zelfs Vlaams-patriottisme) van BDW is een economisch functioneel afgebakend “collectivisme” (de Vlaamse natie, dus een overzichtelijke groep consumenten en producenten) binnen een gehaaide marktlogica (“die altijd al zo was en altijd zo zal zijn”). Sociaaldemocraten (en andere linksen) zijn dus totaal verkeerd bezig door te herverdelen. Je kan beter een samenleving hebben met een elite die onderneemt en de handen vrij heeft, en dan zal er via het consumentenmodel wel een herverdeling komen. En zo niet, pech voor de velen die niet tot de elite behoren.

Dat is dus geen angstig verhaal. Maar een geloof. BDW denkt dat het echt niet anders kan. Hij ziet zichzelf als progressief.

(voor alle duidelijkheid: dit is absoluut mijn verhaal niet!)

 
1 reactie

Geplaatst door op 10 juli 2011 in geschiedenis, maatschappij, politiek, religie

 

De geschiedenis van de toekomst van Vlaanderen

Vlaanderen viert op 11 juli 2020 vijf jaar onafhankelijkheid. Tot eenieders verbazing werd de plechtigheid verstoord door een oproep van de Oost-Vlaamse Regent om een ultimatum te stellen aan Limburg. In zijn toespraak noemde de Regent Limburg “het Wallonië van de Vlaamse Republiek“. Hierbij doelde hij op de economische achterstand van Limburg, en meer bepaald het te lage BNP. Immers, deze provincie krijgt méér geld uit de Vlaamse staatskas, dan dat het erin steekt. En dat in tegenstelling tot de provincies Oost-Vlaanderen, Antwerpen en Vlaams-Brabant die dus feitelijk de sponsors zijn van Limburg. West-Vlaanderen, voor de goede orde, steken net zoveel in de pot als dat ze terugkrijgen.

De Minister-President poogt de gemoederen te sussen en zegt twee Commissarissen naar Limburg te zenden. Zij dienen een herfinanciering uit te werken waardoor Limburg geresponsabiliseerd zal worden en zo zuiniger zal omspringen met Vlaams geld. Ook wordt aangemoedigd om eens iets anders dan appelbomen te planten.

 

11 juli 2025: Na vijf jaar onderhandelen gooien de commissarissen de handdoek in de ring. Zij verklaren dat de meeste Limburgers waarmee zij onderhandeld hebben, steeds aandrongen op verduidelijkingen. Terwijl zij in wezen eerder gewoon traag van begrip waren.

Daarmee wordt Limburg de facto buiten de Republiek Vlaanderen gezet.

Vele Limburgers gaan op bedevaart naar de Maas en zwaaien naar de Nederlandse Limburgers die hen een hart onder de riem zijn komen toesteken.  De Limburgse Regent verklaart dat hij zal vragen aan Nederlands-Limburg om onder Europese tutele geplaatst te worden (naar het succesvolle voorbeeld van Brussel) en samen een regio te vormen. Inmiddels zijn ook de Duitse Bondskanselier en de Luikse Regent akkoord om te bekijken in hoeverre de EU-regio met Aken als hoofdstad, opnieuw geactiveerd kan worden.

In Antwerpse extreem-rechtse middens wordt er gemord omdat men beseft dat Limburg weldra een bondsstaat van Duitsland zal worden, terwijl in 1940 heel Vlaanderen reeds ingelijfd was en men dit later ongedaan heeft gemaakt.

 

11 juli 2030: Door de implosie van de varkensteelt is het BNP van West-Vlaanderen drastisch teruggelopen. De Antwerpse Regent bekritiseert de houding van de gemiddelde West-Vlaming en eist dat zij het Limburgse voorbeeld volgen. Voor de Oost-Vlaamse Regent is dit onbespreekbaar. West- en Oost-Vlaanderen zijn historisch vervlochten en er kan geen sprake zijn om West-Vlaanderen uit de Republiek Vlaanderen te stoten. Temeer daar de naam Vlaanderen van origine uit deze provincies komt.

Na lange onderhandelingen en een tussenkomst door de EU wordt een akkoord gesloten. De Republiek Vlaanderen bestaat voortaan uit West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen, Zuid-Zeeland en Nord Pas de Calais. Voertaal is het Oostends. Zo zullen kinderen geen boterhammen maar wel “stuutjes” meenemen naar school.

Antwerpen en Vlaams Brabant vormen samen met het Gouwdom Breda en het sedert 2019 uit Wallonië afgescheurde Waals-Brabant het nieuwe en zeer rijke Groot-Antwerpen.Voorlopig behoudt iedereen het recht de letter A uit te spreken zoals men dat zelf wil.

 

11 juli 2035: De Europese Unie kampt met een begrotingstekort omwille van de uitgebreide troepenmacht die zij nu reeds drie jaar in Groot-Brittannië heeft gelegerd waar de oude volksstammen -na het overlijden van de laatste Koning- opnieuw de ene vete na de andere uitvechten. Schotse stammen vallen geregeld Wales en de Highlands binnen. Daarom dat besloten wordt om toerisme als geldgewin in te zetten en dus van Brussel deels een actief openluchtmuseum te maken, naar het voorbeeld van Bokrijk. Men wil er niet enkel de Europese instellingen tonen, maar ook de verloederde stadswijken van wat voor 2020 Molenbeek, St-Josse, Schaarbeek en Anderlecht werd genoemd. De Brusselse Regent verplicht 100 000 Brusselaars van allochtone origine (allochtoon wil zeggen niet-Europeaan) hun heil elders te zoeken zodat hun woonsten als toeristische attractie opengesteld kunnen worden. Met de extra inkomsten hoopt men dan de Europese put te dempen.

De Minister-President van Groot-Antwerpen roept daarop de UNO ter hulp omdat hij “niet de dupe wil zijn van deze naar genocide ruikende uitdrijving”. Groot-Antwerpen ziet het niet zitten om 100 000 ongeschoolde semi-criminele mensen op te vangen.

Er wordt gedacht aan een corridor naar Oostende om dan geleide transporten onder toezicht van  UNO-blauwhelmen te voorzien naar Groot-Brittannië waar de vluchtelingen zich kunnen aansluiten bij de vechtende clans.

 

11 juli 2040: De Chinese leider Mike Jung II opent de nieuwe dokken van de Antwerpse haven op wat voorheen de ring rond Leuven was. Met dit megalomane project (85 km haven!) hoopt Mike half Europa te bevoorraden. De Leuvense binnenstad wordt in twee gesplitst: een deel wordt parking voor camions, een ander deel kantoorruimte. Ook het hinterland (Diest-Mechelen-Lier) wordt verder uitgebouwd i.f.v. de havenactiviteiten. Vele bewoners krijgen de keuze opgelegd op te hoepelen.

Waarop de Waalse Republiek een groot contract afsluit met Mike Jung. In Wallonië zullen voor de Nederlandssprekende inwoners die moeten wijken voor de havenuitbreiding, nieuwe steden worden gebouwd ten zuiden van Samber en Maas. Daarbij wordt beloofd dat de migranten uit Groot-Antwerpen niet verplicht zullen worden om zich in het Frans uit te drukken. Wel wordt overeengekomen dat architecten van Vlaams origine zich hoegenaamd niet met de projecten mogen bezighouden. Lintbebouwing is immers taboe in Walenland. Ook zal worden toegezien middels een taaltest (wat eet gij: bookes of stuutjes), dat er zich geen burgers uit de Republiek Vlaanderen onder de nieuwkomers bevinden. De Waalse president verduidelijkte: “Wij hebben al genoeg varkens op ons grondgebied”. Dit was voor de uit Oostende afkomstig zijnde Vlaamse Minister-President voldoende reden om voortaan Waalse toeristen enkel aan de Vlaamse kust toe te laten na het betalen van een visum. Walen die kunnen bewijzen (met een gecertificeerde stamboom) voorouders te hebben die afkomstig waren uit een Vlaamse badplaats, krijgen 15% korting op hun visum en mogen een frigobox meebrengen waarin niet-belegde “stuutjes” zitten.

 
3 reacties

Geplaatst door op 10 oktober 2010 in Brussel, geschiedenis, humor, maatschappij, politiek

 

Links rechts links rechts links rechts

Ooit was links de verpauperde en de intellectuelen die het voor hen opnamen. Sedert we het biefstukkensocialisme kennen (de sociaal-democratie) zijn de verpauperden werknemers geworden (arbeiders, bedienden) en hebben de meesten geen klassebewustzijn meer (ze behoren zelfs tot de onderste regionen van de middenklasse en zolang ze hun job (=inkomen) hebben, zijn ze tevreden met het systeem.
Maar ze worden dan ook niet meer beïnvloed door vakbonden en dus krijg je ethisch conservatieve arbeiders die de traditionele arbeidsmoraal en ook de traditionele opvoeding (straffen, streng zijn,…) als norm hanteren. “In onze tijd was er geen vandalisme, ge deed wat ge moest doen of ge kreeg straf, en dat werkte!” etc… Iets wat JM Dedecker zonder meer ook zegt (castratie met 2 bakstenen van de pedoseksuele bisschop Vangheluwe, bv.).
Het is dus allemaal complexer dan vroeger.

We weten intussen dat mensen meer zijn dan behorende tot een sociale groep; laat staan een klasse(bewustzijn). We weten ook dat inventiviteit, ondernemingszin (in de zin van creativiteit, oplossingsgerichtheid) heel belangrijk is en dat we in een dermate complexe samenleving leven dat blauwdrukken die zich baseren op het oude socialisme niet zomaar toepasbaar zijn. Vandaag zie je dat een sterke staat die de rijkdom herverdeelt, gekoppeld aan een martkteconomie (China, Brazilië, Venezuela) doeltreffend is. Alleen is er aldaar veel te weinig expressievrijheid (bv op politiek vlak)-zeg maar censuur.
Met het consumptieparadijs (als doel voor zowat iedereen!) is links-rechts verdwenen. Er is enkel nog centrum in de politiek waarbij je dan nog vreemde zaken ziet zoals Wallonië dat minder repressief wil zijn t.o.v. jeugdcriminelen en centrum-links Vlaanderen dat wél repressiever is.
Of centrum-links die de verjaring voor pedoseksuele daden wil opheffen, terwijl rechts maximum 5 jaar langer de zaken strafbaar wil maken. Daar waar het zou gaan om het doodschieten van een juwelier rechts de doodstraf zou durven invoeren en links zou kijken naar de sociale achtergrond van de daders.
Besluit: links versus rechts? Er zijn enkel nog mensen die in huizen wonen met even nummers, en mensen die in huizen wonen met oneven nummers.

En de daklozen dan?
Wel, dat zijn de enigen die zich nog links mogen noemen.
😉

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 29 september 2010 in geschiedenis, maatschappij, politiek

 

Aan zij die wonen in maagzuurland

De grens tussen goed en kwaad (en tussen ethisch correct en politiek incorrect) is redelijk recent, want vroeger was het eenvoudig: wij zijn goed en de rest is een gevaar. Mensen worden als racisten geboren en ontleren de ander als vijanden (vreemden) te zien. Logisch in een biotoop waar vandaag  dieren nog steeds op die manier leven: ze zijn elk op hun beurt prooi voor predators, dus kan je maar best op je hoede zijn en bang zijn voor alles wat vreemd is- dat maakt misschien het verschil tussen leven en dood. Wij hebben echter sedert de 18e eeuw beschaving als saus boven ons dierlijk zijn gegoten. Probleem is dat onze hersenen nog steeds bij momenten op de oude wijze functioneren. Voetbalsupporters zijn racisten als ze juichen met “hun” ploeg en joelen tegen de tegenstander. TV-voters zijn racisten als ze supporteren met zanger X en tegen zanger Y zijn. Maar dat zijn dus beschaafde uitlaatkleppen; achteraf pakt men een pint en zijn er quasi geen vijandelijkheden meer. Niet vergeten dat bij elke oorlog soldaten fier en in halve euforie naar het front trekken, opgepept door een logica van “wij tegen hen“. En allemaal komen ze gedesillusioneerd terug.

Politiek conservatief rechts gelooft niet dat de mens beschaafd is op de manier die linkse Verlichtingsdenkers dat omschrijven. Het rauwe beest blijft in elke mens aanwezig en elke mens zal aan zichzelf en zijn gezin denken en de rest laten stikken, als het er op aankomt. Dus solidariteit zit niet in de mens maar is opgelegd door de staat en door linkse denkers. Dus geen gezondheidszorg in de VS, en als je aan solidariteit wil doen, geef dan geld aan die projecten of mensen die je zelf kiest. In Europa zeggen we: betaal belastingen en we financieren onderwijs voor iedereen. In de States zeggen ze: als je geld wil geven om bepaalde jongeren te laten studeren, kies dan zelf aan wie je het geeft. Dit is gebaseerd op het mensbeeld: de mens is intrinsiek boosaardig en egoïstisch; als je anoniem solidair bent gaan ze van je profiteren.

Wij zijn echter beiden. Wij zijn als soort (samen met mieren) kampioenen in samenwerken. Darwiniaans gezien leidt samenwerken tot beter overleven. Maar als we emotioneel worden neemt een deel van onze hersenen (de oude hersenlaag) het over en kunnen we iemand de kop inslaan of zeggen we bv. “stomme Ollander” wanneer een wagen met Nederlandse nummerplaat een fout manoeuvre maakt, terwijl dat “Ollander”-zijn niks te maken heeft met het feit dat die chauffeur een foutje maakt.

We zouden op school niet meer mogen de vaderlandse geschiedenis onderwijzen. We zouden niet meer achter de Belgische of Vlaamse nationale ploeg mogen staan. Kim Clijsters mag geen favoriete zijn. Men moet de term “wij” en “ons” bannen. Dat zou zeker helpen om mensen te hebben die veel opener staan. Maar mijn hoop ligt (en nu wordt het héél gevaarlijk) in hersenmanipulatie. De cybermens.

Want de homo sapiens sapiens is een product van de wereld op aarde, en de natuur heeft steeds een eigenschap toegevoegd (of weer laten verdwijnen als die niet optimaal was) om te overleven. Dus zijn wij chaotisch gefabriceerd (steeds in functie van de omgeving), vele oude eigenschappen blijven bestaan maar krijgen er andere eigenschappen (bv. een extra hersenlaag) bovenop. Zoals de Vlaamse woningen. Eerst een huis zetten en dan koten erbij bouwen. Evidenter zou zijn om een plan te maken dat harmonisch alle behoeften uittekent en dan in 1 keer laat bouwen. Maar zo werkt de natuur op aarde dus niet.

Fysiek zijn wij eerder zwak (de meeste viervoetige dieren zijn sneller, behendiger, sterker). Maar intelligentie was een goed wapen in de wereld na de dinosauriërs (moesten er nog dino’s zijn, we zouden waarschijnlijk uitgeroeid zijn geworden). Helaas (?) is onze intelligentie nog steeds gelinkt met ruwe emoties en handelingen. Meer zelfs: Hitler en Stalin e.a. combineerden extreme intelligentie met extreme dierlijke brutaliteit. Dus de cybermens (transhuman) zou onze oude hersenlaag in toom kunnen houden en dus racisme en brutaliteit in de kiem smoren. Zodat we enkel nog leven in een wereld met zachte, open, nieuwsgierige en tolerante mensen. Die misschien vrijwillig als kick een halfuurtje hun hersenen zo instellen dat ze het gevoel van te supporteren (wij tegen hen) ervaren, terwijl ze dan weer verder enkel “wij met z’n allen” ervaren.

Utopisch? Nee. Technisch binnen 50 jaar mogelijk. Maar je kan dan natuurlijk terecht komen in de wereld van The Matrix. Waarbij mensen jouw hersenwerking kunnen manipuleren.

Let wel: vandaag manipuleren wij constant elkander. Als men de nieuwsuitzendingen volpropt met de ingedeukte garagedeur van Crembo of het de B-H-V-soap, dan is dat indoctrinatie (lees vervuiling) van onze brains. Alleen ervaren wij dat minder brutaal dan wanneer iemand via een laptop de software in een cybermens zou manipuleren.

Is de transhumane mens wenselijk?

Je kan ook zeggen: het leven is de ene muziekflard na de andere beluisteren; het ene schilderij bekijken na het andere. De ene boeiende babbel hebben na de andere. Je kan je afsluiten van alle ellende, geen hoop hebben op een betere wereld en enkel zoveel mogelijk poëzie proberen te ervaren. Dat is mijn drug. Mijn ding. Maar soms (zie deze blog) kan ik het dan weer niet laten een mening te hebben, terwijl dat amper iets wijzigt aan de wereld. Ja, zwakzinnigen die niet gefrustreerd zijn en ook niet misbruikt worden, zijn gelukkig. Wie zijn lot aanvaardt (wat het boeddhisme ook zegt) en niet hoopt maar enkel IS (en ondergaat) ziet de dingen zonder utopie, zonder hoop, zonder wensen die vaak niet haalbaar zijn. De arbeider of bediende die nooit discussieert, zijn job doet zonder ambitie maar ook niet lijdt of zich niet verveelt, en daarnaast een hobby heeft, frit met biefstuk kan eten en naar zee (of elders) op reis gaat en zich niks aantrekt van al de rest… die is er beter aan toe dan wij met ons gebrabbel en onze gedachten. Alleen, er is geen weg terug, en die gelukkige arbeider of bediende is natuurlijk wel de speelbal van anderen en ziet de ontwikkelingen niet aankomen, maar ondergaat ze. Die strijdt voor ie het weet aan het front, terwijl wij die de ramp van het nationalisme, een logica van “wij tegen hen” zien aankomen en op  tijd vluchten.

Als de Eyjafjallajökull het toelaat, natuurlijk.

Hoop? http://nl.wikipedia.org/wiki/Transhumanisme

Troost? http://www.youtube.com/watch?v=jYOsWWKHZVw&feature=player_embedded

 
1 reactie

Geplaatst door op 4 mei 2010 in geschiedenis, innovatie, maatschappij, science, technologie

 

Berlijn 2010

Meer foto’s op yilli.be

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 24 april 2010 in bio, geschiedenis, maatschappij, taal, vakantie

 

Over The last post en Van Rompuy

11 november. Wapenstilstand. The last post weerklinkt. En iedereen gaat tevree naar huis.

Niet ik dus. Ik klaag de hypocrisie van Last Posts aan. Nationalisme en patriottisme hebben geleid tot WOI… m.a.w. Koning en Geloof in Vaderland zijn schuldig aan die gruwel. En wie salueert daar ter herinnering aan de absurditeit van 4 jaar Ijzervlakte? Den Koning en den Kardinaal. En hoor je in de media iets over het diepere psychologische waarom van deze oorlog? Is het dat wat er in Ieper in het museum aan de kindertjes verteld wordt. Nope. Worden de deserteurs die neergeknald werden geëerd? Nope. Zijn het de dichters die uit de loopgraven kritisch berichtten die vandaag geciteerd worden? Etc…

Men moet niet zeggen: laat ons nooit meer oorlog hebben. Men moet diets maken aan Jan met de Pet: chauvinisme, aanbidding, geroffel op eigen borst leidt vroeg of laat tot conflicten. In voormalig Joegoslavië herdenken ze allemaal apart hun doden… en de vonk kan zo weer inslaan. Als Opel Antwerpen dicht moet en Opel Duitsland blijft open… zal je weer haat voelen bij Vlaamse arbeiders. “Den Duits is sterker!”. Moest Merkel zich laten zien, ze zou gelyncht worden. Een Vlaams minister die een tennisspeelstertje financieel wil bijspringen omwille van vaderlandse trots zal morgen dat tennisspeelstertje misbruiken wanneer dat uitkomt. Waarom moet ik überhaupt supporteren voor iemand anders die toevallig in eenzelfde regio is geboren? Waarom worden die primitieve gevoelens gecultiveerd? Ze zijn de voedingsbodem voor populisten.

Het zijn die mechanismen die misschien des mensen (maar daarom niet wijzigbaar) zijn die we bloot moeten leggen. Elke mens wordt als racist geboren en moet dat zo snel mogelijk ontleren. Groepsdynamiek die polariseert, een wij-gevoel gekoppeld aan een nationale plicht (bv. legerdienst of uitspraken als: wat kan jij voor je vaderland doen) zijn de oorzaak van het feit dat mensen op mekaar schieten. Daar moet een last Post-herdenking over gaan. Wanneer individuen weigeren zich te laten gebruiken voor oorlogsdoeleinden (Gandhi gaf het voorbeeld) zullen er geen oorlogsgraven meer gedolven worden. Dus haal de ideologische (chauvinistische) lont uit het beestje en de barbaarsheid van het wij-tegen-hen wijkt voor fascinatie voor de ander, die overigens veel meer identiek dan verschillend is.

Geschiedenis wordt altijd geschreven door de overwinnaars? Vaak wel, maar in ieder geval nooit door degenen die de internationale en economische politiek minachten en deserteren aan natie, meute en schijnidealen.

Vandaar ook dat ik stel: het ergste dat Europa kan overkomen is Van Rompuy als president. Wat we nodig hebben zijn zieners, mensen met visie die de naties (en hun leiders) op hun plaats zetten. Een Van Rompuy is dus iemand die op dat moment geen tegengewicht zal zijn voor hebzuchtigen en dus zal plooien voor (economische, sociale of militaire) conflicten. Als Europa iets kan betekenen, dan is het dat het ontstond op de tonen van The Last Post en als het al enige verdienste heeft, dan is het dat nationalisme niet geleid heeft tot oorlogen. Maar dat is echt wel te weinig. De spirit en doorzetting van Jacques Delors of het universalisme van Louis Michel geven mij meer vertrouwen dan de huidige Belgische premier die zich als een opportunist opstelt, zich Vlaming noemt en zich tot enkele maanden geleden nooit met Europa of de wereld bezig hield. Enig idee waarom nationalisten als Merkel of Sarkozy hem steunen? Ik wel: zijn trompet zal slechts klinken als schriel gepiep.

Lees ook Robert Frisk

 
2 reacties

Geplaatst door op 11 november 2009 in geschiedenis, maatschappij, politics

 

Inzoomen op 5300 jaar oude ijsmummie

iceman

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 11 april 2009 in geschiedenis, science

 

Le Bonheur provisoire

La Belgique fête l’Expo 58. Pour l’occasion, on a construit en contrebas de l’Atomium un pavillon en bacs de bières superposés.

Une sorte de temple baptisé “Pavillon du Bonheur provisoire”. Pourquoi pas visiter cette exposition avec un ami ? Un matinée remplie de bavardages à bâtons rompus, sur tout et sur rien.

Je le retrouve en ville, à une terrasse. Première sujet de conversation: pourquoi a-t-on besoin d’un gsm ? En sachant qu’un gsm est dans sa poche mais qu’il ne contient pas de carte puce.

On se dirige vers le métro en discutant : qui a encore besoin de la Belgique ? Réponse: ceux et celles qui s’enrichissent intellectuellement en vivant sur la frontière entre la culture libertine (celle des Bruxellois), la culture germanique la plus méridionale (celle des Flamands) et la culture latine la plus septentrionale (celle des Wallons). Peu, très peu de gens ressentent encore cette richesse.

Parlant de politique, pourquoi Philippe Moureau (PS) a-t-il critiqué publiquement le casting fait par Di Rupo, n°1 de son parti, même s’il avait raison ?

Parlant de casting: quel est encore l’impact de Hugo Claus? A-t-il joué un rôle après les années soixante? N’a-t-il pas fait du sur-place en restant surtout anti-catho ? Néanmoins, Danneels mérite d’être critiqué quand il attaque Claus dans son choix de mourir quand et comment il le souhaitait.

Que faisait le catholicisme au 16ieme siècle? Que penser de la tendance actuelle au sein de l’Eglise de remplacer l’expression “Contre-Réforme” par “Réforme catholique” ?

Quelle est la différence entre l’Islam, Confucius et le catholicisme? Est-ce que le catholicisme est la seule religion qui parle de foi individuelle ? Et donc le catholicisme ouvrirait la porte au positivisme, à la libre-pensée ?

Claus faisait partie de Cobra. Et il était ami de Jan Cox. J’explique que j’ai déjà visité l’expo à Anvers. Cox était un maniaco-dépressif qui s’est suicidé début des années 80 parce qu’il redoutait la montée de l’extrême droite.

Mon ami a lu mon article sur Hans Van Temsche. Dans lequel je disais que ce n’était pas une meurtre raciste. On n’est pas d’accord. Que change le fait que Van Temsche pouvait être autiste? Que penser de la question de la culpabilité ?

Est-ce que l’extrême-droite en Flandre de nos jours se situe uniquement dans le Vlaams Belang? Quel est le rôle des poujadistes comme De Decker? Pourquoi la Flandre joue-t-elle la carte du nationalisme provincial ?

Pourquoi les jeunes maghrébins bruxellois ont-ils besoin eux aussi de s’orienter vers une sorte de communautarisme en se sentant Marocain et non pas Européen? Les femmes ont-elles plus de choses à découvrir dans les grandes villes du Maroc qu’à Anderlecht ?

A quoi sert le nationalisme ? L’Europe des nations du 19ième siècle a été remplacée par des mini-nations (régions), comme la Flandre. Un tendance désespérante… Et pourtant l’Europe est le seule “nation” qui mérite qu’on s’y intéresse.

Vivre dans un pays avec des laïques offre quand même plus de facilités. Comment être d’accord globalement sur le libéralisme politique ? (au plan économique, c’est autre chose)

Nous arrivons au Pavillon du Bonheur. A l’intérieur des images, des objets, des témoignages sonores et quelques slogans.Il y a aussi des quiz. Non merci. Une section concerne le Congo ’58 (deux ans avant l’Indépendance ). Et le concret d’aujourd’hui: satisfait ou déçu de Kabila ? Affaire à suivre.

Une autre section est consacrée à la BD de l’époque, d’où discussion sur Andy Warhall, Roy Lichtenstein et leurs (éventuels) mérites. Et celui de Paul Mc Carthny.

La prochaine fois, le gsm de mon ami sera (peut-être) activé. Mais se contacter reste bien sûr possible par d’autres moyens…

Le passé évoqué nourrit le présent. Le présent vécu se transforme en passé. Métabolisme du sandwich-time.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 14 mei 2008 in bio, filosofie, geschiedenis, politiek

 

Migrant in eigen land

Historici waarschuwen ons steeds weer: ken je verleden vooraleer je in de toekomst te begeven.

Waarom? Het verleden is toch fundamenteel anders. Hadden de Romeinen een oliecrisis? Kon Keizer Karel onlinevirussen tegenhouden? Reed Napoleon 30 per uur voor een school?

Ja, in zekere zin wel.

En hebben ze het er goed vanaf gebracht? Niet echt. Dus waarom dan naar het verleden kijken als er geen benchmarkers te detecteren vallen.

Overigens, paradoxaal is dat historici zich in hun leefruimte omringd hebben met elementen uit een ver verleden. Totdat een fles wijn op tafel komt, dan blijkt ze van verleden jaar te zijn. Redelijk hedendaags, niet?

Maar soms moet je dus het verre verleden drinken wil je de toekomst smaakvol betreden.

Akkoord, er zijn altijd rijken en armen geweest. Maar soms was er (g)een middenklasse. Dat zijn degenen die nu reflexie uiten.

En de armen hebben quasi altijd gelijk als ze hun rampspoed aanklagen. En we voelen met hen mee. En we eisen dat ze structureel uit hun ellende gehaald worden.

En de vooruitgang van de minstbedeelden (maar vooral het ontstaan van numerieke grotere groepen in staat om geld te spenderen in de zich ontwikkelende economieën) leidt tot verarming van de West-Europese middenklasse.

Het antwoord van de post-yuppies luidt: opportuniteiten dienen opgezocht te worden en benut. Steeds weer.

L’histoire se répète.

En wat is het alternatief? Sowieso initiatief; ontwikkeling en ondernemerschap.

Op alle vlakken? Want als alles de hele tijd wijzigt, krijg je een uitfiltering, op darwiniaanse basis. En dat willen we niet, de dictatuur van een natuurlogica.

De helft van de bevolking in de meeste grote steden zal uit zogenaamde migranten bestaan. Zogenaamd, want ze zullen een boeiende mix betekenen van niet-Europese mensbeelden en een consumptiecultuur die voor een grote middengroep amusante momenten oplevert.

Hun sociale integratie zal bestaan uit het aanwenden van de talenten die opborrelen uit deze varianten.

Als we het moeilijk hebben met Waalse allochtonen die onze taal niet machtig zijn, dan staan we ronduit argwanig tegenover migranten en vluchtelingen. De behoefte paal en perk te stellen en te regulariseren bestiert de politieke arena waar binnen een aantal krijtlijnen gestreden wordt. De uitkomst is niet altijd voorspelbaar; de krijtlijnen zijn dat wel.

De integratie van diverse geloofsuitingen gaat een sociale integratie vooraf.

Jammer, denk ik dan. Want het aanboren van een weefsel dat gestoeld is op inhoudelijke dogma’s heeft aanvankelijk een versterking van dat weefsel tot gevolg. Terwijl integratie wil zeggen desatomisering van de eigen fijnmazige cultuur.

Het westers denken is dus grofmazig, maar ook elitair. Wie meer weet, kan meer doorzien. Wie veel doorziet, weet ook. En heeft kans op succes.

Allochtonen opnemen in de zuilen die onze beschaving dragen. Feitelijk zijn ze het al; ideologisch wringt het.

Maar er zijn vele voorbeelden van individuen en groepen die mekaar frequenteren en voor wie er geen clivage bestaat. Zijn dit de wereldburgers? Niet per se. Het zijn lieden die genieten van vrijheid en het daarom anderen ook gunnen.

Taal speelt een belangrijke rol in de migrantenproblematiek. Indien België net als Frankrijk of Nederland 1 landstaal zou hebben, dan zou er geen gediscussieer zijn tussen Vlaams en Waals België.

Maar België bestaat uit Friesland (Vlaanderen), Corsica (Wallonië) en Paridam (Brussel, als samentrekking van Parijs en Amsterdam).

Waarmee ik stel dat in kleine landen diverse gemeenschappen zich al snel als minderheden opstellen. België bestaat enkel uit minderheden. Vandaar dat Nederlanders (die enkel Friezen kennen als gemeenschap die wenst af te scheiden – in Frankrijk zijn Bretoenen en Corsicanen de minderheden) nog steeds zoiets als een Belgische identiteit ervaren. Vlamingen zijn indeed meer gelijkend qua mentaliteit op Walen dan op Nederlanders.

So be it.

Verder is zowat iedereen die op dit territorium zijn mosterd haalt, een underdog. De Vlaming is ook niet-Ollander. De Waal is niet-Fransman. Beiden leven wel met een erfenis die hen respectievelijk bindt met Nederland en Frankrijk. En de Brusselaar is noch Amsterdammer, noch Parijzenaar maar een potpourri qua komaf, gecombineerd met een minderwaardigheidscomplex. De Europese aanwezigheid in Brussel is niets anders dan het dagelijkse bewijs van de onmondigheid van Brusselaars en Belgen. Het Brussels gewest en sommige gemeenten plukken de economische vruchten van de EU- en NATO-aanwezigheid (ten koste van minder begoede bewoners), maar dat geeft hen helemaal nog geen culturele identiteit. De rijkdom van Brussel ligt ‘em in de (numeriek) weinige culturele actors die zich binden in artistieke gezelschappen, muzikale groepen en culinair eclecticisme. De rest is consumptie. Of denkt men nu echt dat de begoede Brusselaar die gaat eten in Matonge plots een persoonlijkheidsverrijking doormaakt? Plots een Afro-Belg wordt? Plots internationalistisch zal gaan handelen (wat dat dan ook mogen betekenen)? Nee, dus. Brussel heeft amper een eigenheid waarmee het zich van Vlaanderen of Wallonië kan onderscheiden. Tenzij een groter cultureel en gastronomisch consumptieaanbod.

Asielzoekers bijten hun tanden stuk op België. En zeker wanneer ze proberen Nederlands te praten. En toch zijn er die erin slagen hun kinderen Nederlands te laten spreken en schrijven. Schandelijk wanneer deze mensen na zo’n gigantische inspanning de deur worden gewezen.

Cynisch dat de minister der Uitwijzingen plots ervoor pleit wie zich nuttig kan maken als asielzoekers door een knelpuntberoep in te vullen, mag blijven.

Humanisme stopt bij het economisch marktdenken. Wij leven niet om onszelf of om ons te ontplooien; wij staan ten dienste van economie, winst en marktprincipes. Voor Vlag en Vaderland wordt vervangen door Voor Markt en Aandeelhouders.

En dus lijdt (met gestipte ij, al mag u het vervangen door het correcte ‘leidt’) dit tot utilitair opportunistisch humanisme. Wees onze gast, zolang er werk is. Maar kijk, plots blijven migranten hier hangen en maken hun kinderen weldra de helft uit van de meeste Europese grootsteden. Oei.

Multiculturaliteit wil in Belgische context zeggen dat men veel smaken heeft om achter de kiezen te steken. Maar niet dat men mensen kweekt die diverse culturele eigenschappen verenigen. Bijvoorbeeld door andere culturen te consumeren door hun muziek te beluisteren en hun voedsel achter de kiezen te steken.

Moslims in Vlaanderen. Degene die zich manifesteren op de publieke scène zijn qua uiterlijk migrant, maar cultureel zijn ze westers. Ze geloven wellicht in “iets” (zoals de helft van de Belgen beweert nog in iets te geloven) en ze frequenteren de erediensten (zoals een klein deel van de Belgen communiefeesten en soms een zondagsdienst mee pikken), maar niemand kan hard maken aan een ander dat ze kunnen bewijzen dat hun geloof op meer steunt dan het willen geloven (dus onwetenschappelijk aanvaarden) dat er misschien iets is. Laat staan dat ze kunnen aantonen dat dit “iets” zich überhaupt met hen of met ons zou bezighouden.

Vergeten we dus het geloof en kijken naar de sociale netwerken. Naar inter-familiale en vriendschappelijke verbondenheid. Naar ideologische filières. En zie wat er dan leeft.

En wat merken we?

Er zijn culturele verschillen die niet vatbaar zijn om gladgestreken te worden.

De migrantenzoons en dochters voelden zich slachtoffer en waren boos op hun ouders omdat deze zich niet verzetten tegen onrecht en tweederangsburgerschap.

In die slachtofferrol vullen christenen en moslims mekaar aan. Echter, het christendom is ontstaan als underdog en slachtoffersideologie. En bespeelt dat nog steeds in de symboliek van de gekruisigde. Voor Vlamingen die de Verlichting niet gekend hebben (en er zijn er heel wat!) is het christendom een soelaas, een zekerheid. Zij kunnen er fanatiek in gehuisvest worden. Net als de moslims zich in 1 grote gemeenschap samenklitten. Maar moslims zijn geen underdogs. Zij zijn eerder imperialistisch ingesteld. Net als protestanten en calvinisten de wereld wilden veroveren (tot en met ene George W Bush), is de moslimcultuur gefrustreerd wanneer ze de underdog moeten spelen.

We zitten dus in Vlaanderen met Rooms-katholieken die vol medelijden zijn (en ook van anderen barmhartigheid verwachten) en moslims die tegen hun zin in een slachtofferrol zitten.

Net zoals migranten naast Vlamingen leven, leven Vlamingen naast Walen in België. Wij zijn migrant in eigen land. Of beter, we hebben geen eigen land.

De migrant die op tv wordt opgevoerd is geen migrant meer maar gedraagt zich als een Belg. De migrant uit de tv-series in de jaren 90 was wel een vreemde en werd bespot. Vandaag zijn er op de buis nog steeds klassieke migranten te zien, maar we dringen hun gezin nooit binnen. We tonen enkel aangepaste migranten die carrière maken en plots evengoed de klassieken van de literatuur blijken te kennen. We voeren ze op omdat ze een lekker anders smakend sausje hebben, niet omdat ze anders zijn. Degene die anders zijn, zitten nog steeds in hun getto.

Vlamingen krijgen dus nooit een culturele schok voorgeschoteld waarvan ze kunnen proeven en zich ermee vergelijken.

En voor de meeste Vlamingen zijn de Walen evengoed allochtonen.

België is niet meer omdat zijn inwoners geen Belgen meer zijn. Zo eenvoudig is dat.

Alleen jammer dat die rijkdom om diverse culturen te kennen, verloren gaat.

Alleen jammer dat nationalisten met vlaggen zwaaien en een verleden opdissen dat irrelevant is, en meestal romantisch opgefokt werd.

Alleen jammer dat velen zich wentelen in de cultuur die door de media (en dat zijn de eigen media, zelden deze van een andere gemeenschap) voorgeschoteld wordt.

Natuurlijk zijn de Belgische noblesse en beau monde geen reden om België te eren.

Natuurlijk is België uit de huiskamers verdwenen na de opkomst van de Vlaamse privé-zenders.

Natuurlijk is dit verleden een ver verleden voor wie vandaag opgroeit. En dus een pleidooi om deze inzichten (en de objectieve geschiedenislessen) levendig te houden.

Alleen: wie is er nog geïnteresseerd? Waarom zouden 15-jarigen überhaupt geïnteresseerd zijn in een Belgische identiteit? Zij zijn migrant zonder vreemdeling te zijn. Zij zijn burger zonder natie. Ze zwaaien… op het internet, en niet met vaandels. Ze zijn even ontheemd als de migrant, maar die laatste zou ofwel liefst geïntegreerd worden, ofwel een cultuur-van-afkomst willen beleven -ook al is die deels fictief-, terwijl de nieuwe generatie van ontmoeting naar ontmoeting leeft en zichzelf noch vanuit een geschiedenis, noch vanuit een natie, noch vanuit een gemeenschap profileert. De moderne migrant is een consument die kiest uit merken en producten. En niet uit staten. Hij haalt zijn schouders op wanneer men de wording van zijn natie uit de doeken doet. Dot be is even weinig relevant als albert.be of leterme.be of peeters.be. Hun verleden begint op het moment dat het internet sluit, omdat de laptop wordt uitgeschakeld. Hun verleden ligt opgeslagen in de gelezen berichten van hun gsm. Wie enkel in het heden leeft, behoeft geen verleden. En geen gemeenschap die bij de geboorte als een identiteitskaart opgedrongen werd.

Het ontbreken van geschiedenisbewustzijn maakt openheid mogelijk, omdat men zich niet meer als groep gaat profileren tegenover anderen. Migranten worden naasten die getaxeerd worden op hun handelen, niet op hun komaf.

Bizar besef.

 
1 reactie

Geplaatst door op 6 april 2008 in geschiedenis, maatschappij, media

 

Daar heb je Rubens weer

Akkoord, binnen 300 jaar zullen ze onze nazaten misschien om de vijf jaar opzadelen met retrospectives over Panamarenko, Fabre en Delvoye. En (iets boeiender) Magritte.

En wij krijgen dus om de zoveel jaar Rubens op ons dak. In 2004 was dat Lille (toen Europese Culturele Hoofdstad) met een resem imposante doeken en een eerbetoon dat mij in mijn pen deed kruipen -zie verder. En ditmaal (in Brussel) lijkt het erop dat men (eindelijk!) de man durft te tonen zoals ie was: een zakenman, conservatief en zijn winkel goed managend. Een PDG van een internationale KMO. Globalisering avant la lettre.

In 2004 schreef ik een column met als titel: Rubens, de triomf van een pedofiel KMO’er?

Dat ging als volgt:

Ik ben Pieter Paul pas beginnen appreciëren toen ik de 30 gepasseerd was. Ik vond zijn taferelen aanvankelijk nietszeggend, de symboliek kreeg geen vat op me en er stond eigenlijk teveel op zijn doeken. Nu heeft de symboliek nog steeds geen vat op me, daar hopeloos gedateerd (net als een hele resem opera’s die gemaakt werden in een tijdperk waarin de inzichten in de menselijke psyche vrij onnauwkeurig en ruw waren) en de expressies op de gezichten blijf ik verdacht pathetisch, en daarom emotioneel te eenzijdig vinden, maar ik heb de hand van de technicus Rubens, zijnde een groot ontwerper die een perfect gevoel voor verhoudingen had en met enkele lijnen niet alleen de omtrekken van een lichaam kon neerzetten maar ook beweging kan brengen en zo een tafereel een tijdsdimensie geeft; die hand dus heb ik weten te appreciëren. Maar ik blijf verbaasd dat men zich in onze lagelandencultuur (en daar reken ik Noord-Frankrijk ook bij dat niet enkel geografisch maar ook antropologisch gesproken m.i. nauw verwant is met onze contreien) blijkbaar aan een vreemde vorm van pedagogie bezondigt door te stellen dat de nieuwe generaties kennis moeten maken met Rubens. Dan ken ik andere kunstenaars die een grotere impact op een modern mens kunnen hebben dan deze dienaar van de contrareformatie. Maar misschien lijden sommige kunstorganisators aan amnesie en zit het vorige Rubensjaar niet meer in hun actieve geheugen geprent. Dat laatste zou me nochtans verbazen want dankzij Pieter Paul en de Antwerpse scene werd in 1977 zowat de culturele marketing uitgevonden. Cultuurtempels à la het Museum der Schone Kunsten hingen vol met vlaggen. De binnenstad werd overspoeld met stoeten, markten, bieren, worsten en broden, allemaal in het teken van PP. In elke winkel (bakker, slager, snuisterijverkoper) zag je Rubens-afbeeldingen die zelfs tot in mijn eigenste ouderlijk huis doordrongen waar een koperen plaat, ter grootte van een meter diameter, aan de schoorsteenmantel werd opgehangen. Wanneer ik alleen thuis was, vond ik het zalig om met een stok op de holle plaat te kloppen en de resonantie te aanhoren – ja, er zat muziek in Rubens, en misschien is het dat wel waarom men nu de merchandisingindustrie opnieuw op ons loslaat.
Mijn vader zaliger bezocht alle tentoonstellingen die er maar te bezoeken waren, en dat was voor mij, als 16-jarige, zeer vreemd. Fier, dat Rubens van hen was, sloeg de volkse Antwerpenaar zich op de borst. 1977 blijft dan ook in mijn geheugen geprent als het jaar waar ik meemaakte dat voetballiefhebbers, elektriciens, huisvrouwen en bouwvakarbeiders enthousiast naar die musea en kerken trokken waar Pieter Paul tentoon was gesteld. Nu begrijp ik waar ik de naïeve hoop gehaald heb dat kunst de massa’s kan inspireren. Sommige naïviteiten moet men een leven lang koesteren, denk ik dan maar troostend.

Rubens kan tekenen en schetsen als de beste; hij was een grootmeester. Hij beheerste de compositie als een topcomponist, ik zei het reeds, en als men in zijn werken troost vindt voor de menselijke ellende, dan mag dat voor mijn part.
Maar –en dat vergeet men steeds te vertellen aan die enthousiaste voetballiefhebbers, elektriciens, huisvrouwen en bouwvakarbeiders- Rubens was een manager die aan het hoofd stond van een grote KMO. Niks romantische ziel, niks miserabele zolderkamer – maar wel een klein fabriekje met een overigens schitterend atelier en een benijdenswaardige binnenkoer waar je vandaag nog de paardenhoeven kunt horen weergalmen. Niks maatschappelijke vernieuwing ook, want Rubens was naast bedrijfsleider ook reclamejongen en hielenlikker van het establishment. En daar wringt het schoentje toch wel. Rubens was enkel maar het product van zijn tijd (een Warholl mét tekentalent), in combinatie met een hoge vorm van opportunisme en marktkennis (een Wim Delvoye die zich aan politici verkoopt). Want dat hij zich prosititueerde om een diplomatieke carrière uit te bouwen, is duidelijk. Zo schilderde hij voor het Schoonverdiep op het Stadhuis een “Aanbidding van de Koningen”, dit dus voor de stad die nog steeds niet bekomen was van de furie der Spaanse troepen onder Farnese, waarbij ze deels vernield was geworden en daardoor cultureel en economisch terplekke bleef trappelen. Welke koningen moesten er indirect aanbeden worden? De Spaanse? Rubens volgde voor hen o.a. de krijgsverrichtingen van Spinola, tot en met het beleg van Breda. Moest Rudi Vranckx vandaag berichten uit de Golfoorlog zoals Rubens dat deed in zijn tijd… men zou Vranckx onmiddellijk beschuldigen van partijdigheid.

Rubens individuele geweten werd vervangen door een van bovenaf opgelegd collectief geloof, met alle punten en komma’s. Cuius regio, illius et religio (wiens streek, diens godsdienst), zoals het sinds de Vrede van Westfalen in 1648 heette. De greep van theoloog en beul werden versterkt. Het humanisme van Erasmus kloeg de vroomheid en haar fundamentele principes die leidden tot bloedbaden, aan. Michel de Montaigne verhief het bestaan tot een zoektocht vanuit kennisdrang én rationaliteit. Francis Bacon weigerde zich op iets anders te steunen dan proef en ondervinding. Hij droomde van een heerschappij van wijzen die over alle landsgrenzen heen hun bevindingen met elkaar zouden uitwisselen. Voor Rubens blijken deze ontwikkelingen niet in zijn levensverhaal voor te komen. Hij leek geen principes te hebben, tenzij die van de contrareformatie. De vernieuwing ging aan hem voorbij.
En die Rubens wordt dus gevierd, op een ogenblik dat extreemrechts en populisten à la Berlusconi of fanatieke Christenen zoals de bende rond Bush de wereld naar hun hand pogen te zetten. In hun wereldbeeld passen de werken van Rubens, maar hebben we nu net geen behoefte aan het tegendeel ervan? Waarom geen Rembrandt-Vondeljaar i.p.v. Rubens? Vondel koos altijd partij voor diegenen die onrecht aangedaan werden en hij durfde te hekelen. Waar hekelde Rubens? En waar zien we in zijn werken de humane droefheid en tastbaar a-religiositeit die te vinden zijn in de portetten van Rembrandt? Of waar zijn de volkse taferelen en dansen (ook één al beweging!) à la Brueghel en diens in zijn werken verborgen kritieken op de inquisitie? Voor Rubens was het blijkbaar altijd rijstpap met zilveren lepeltjes eten… Hij koos enkel voor de zekerheid van een nieuwe orthodoxie, haar schittering, haar proclamatie van de waarheid (die niet meer ‘bewezen’ hoeft te worden).
Rubens huurde massa’s schilders e tekenaars in die zijn schetsen inkleurden, de bloementaferelen (denk maar aan zoon Jan Breughel) op werken penseelden, etc. Op zich niks op tegen, maar wanneer ik vandaag de aanbidders van klassieke werken à la Rubens hoor fulmineren tegen moderne conceptuele kunstenaars omdat deze over te weinig vakmanschap en techniciteit zouden beschikken, dan roep ik: hypocrieten! (dat geroep, die a-religieuze maar o zo existentiële schreeuw à la Munch, mis ik overigens in de werken van Rubens). Hedendaagse conceptuele kunstenaars die hun werken schetsen en het dan laten uitwerken door technici (vaklui) doen net hetzelfde als Rubens. En toch worden zij afgerekend op hun vaardigheid, terwijl het duidelijk is dat men Rubens e.a. verheerlijkt omwille van hun classicisme en ze niet eens vergelijkt met het romantische ideaal van de kunstenaar, noch met de levensdrift van de neo-expressionist.
En Rubens had nog meer gemeen met de Jef Koonsen en Jan Fabres van vandaag. Hij bespeelde de commerce, hij gebruikte reclametechnieken en had een netwerk opgebouwd dat hem o.a. opdroeg diplomaat te spelen.
Rubens was m.a.w. geen kunstenaar, maar een schilder-tekenaar. Rubens maakte geen kunst maar decoratie. Of propaganda. Moest hij vandaag leven, hij zou manager zijn, of handelaar. Of PDG van een reclamebureau. Maar geen artiest, doch zondagsschilder. Voilà zie; hij zal zich nu wel omdraaien in zijn graf.

Maar het strafste vind ik dit: in het jaar dat ene Dutroux berecht zal worden en levenslang achter de tralies zal verdwijnen, eert men een man die naar onze normen pedofiel was, want hij huwde met een 15-jarige deerne. En neukte haar. En dat mag niet, tot spijt van Dutroux en co.
Momentje, dit moeten we toch even relativeren, zeggen historici. De zeden en gewoonten lagen toen anders; je kan geen twee tijdperken vergelijken. In zijn tijd werd wat Rubens deed, als normaal beschouwd. Het kind werd er helemaal niet verdedigd, maar mocht vrij mishandeld worden.
Kijk, ik vind dat dus een zwakke redenering. Op 15 jaar was men in die tijd weliswaar rijper dan in onze tijd, maar Helena Fourment had er als vrouw niet minder een ondergeschikte positie. Bovendien: als men het argument: “men dient de tijdsgeest te eerbiedigen” gaat doordrukken, dan komen we vandaag tot de vaststelling dat (in onze “tijdsgeest”) het individu en de privacy de vrijheid garanderen om anders (“zichzelf”) te (mogen en kunnen) zijn, overheersend is. Waarom verzetten we ons dan tegen pedofiele liefde en –mits instemming van de minderjarige- pedoseksuele praktijken? Omdat we niet altijd de heersende principes doortrekken. Genuanceerd in het leven staan, heet dat dan. Deed Rubens dit? Het valt te betwijfelen, en toch waren er in zijn tijd ook reeds dwarsliggers die tegen de heersende moraal ingingen.
Rubens was een actieve senior avant la lettre. Maar was hij een pedofiel? Of gewoon een ouwe bok die een groen blaadje lustte?
Wie zal het zeggen… Maar ook in dat laatste geval kan men hem bezwaarlijk een gezond voorbeeld noemen voor de aankomende generaties in onze samenleving. Of willen we de Thaïse sekstoeristen het gevoel geven dat ze in goed (groots) historisch gezelschap verkeren…
M.a.w. in Rubens eren we een conservatieve spindoctor die een KMO leidde, zich zo weinig mogelijk kritische vragen stelde en in bed dook met een minderjarige… Spiegel U, moderne jongere, aan deze man waarop we fier mogen zijn.
Iemand enig idee waarom we in 2004 een Rubensjaar van doen hebben?

Nu, amper drie later, is het dus weer van dat. Ik ben de tentoonstelling nog niet gaan bekijken, dus geef ik de initatiefnemers even het voordeel van de twijfel (ondanks de titel- Rubens was geen genie; genieën zijn geen opportunisten). Toch haast ik me eerstdaags naar het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten (ik krijg de kriebels van zulke benamingen; lang leve Bozar) en wie weet pen ik er wel iets over op deze blog.

 
1 reactie

Geplaatst door op 13 september 2007 in art, geschiedenis, Italië, maatschappij

 

SS-t: Onzin over Grass.

(mijn reacties staan in italic)
De late bekentenis van de bekendste Duitse schrijver heeft tot gemengde reacties geleid. Niemand verwijt Grass het lidmaatschap van de Waffen-SS als zodanig, maar velen nemen het hem kwalijk dat hij er nu pas mee voor de dag komt. De historicus Michael Wolffsohn zei bijvoorbeeld dat Grass’ „moralisierendes Lebenswerk” door de kwestie waardeloos wordt.
Integendeel, het wordt er juist door versterkt. Grass zal het een schandvlek in zijn bestaan noemen (zie verder) en hij begrijpt beter dan wie hoe communicatie en manipulatie hand in hand kunnen gaan en de rationalist in de mens bevangen wordt door sentimentaliteit. Levenslessen zijn steeds mogelijke interpraties van het bestaan, en Grass levert de westerse cultuur een mooi staaltje van de impact van schuldgevoelens, en schaamte omwille gemaakte misstappen. Bovendien dient de privé- beslissing van een zeventienjarige niet a priori wereldkundig te worden gemaakt; we hebben hier sowieso te maken met een minderjarige Grass die zware beslissingen nam (thuis weglopen) en echt niet het breedtezicht van de gerijpte auteur bezat. Mogen publieke figuren de perikelen uit de ontbolsteringsfase voor zich houden? Zeker.

Michael Jürgs, die in 2002 een biografie over Grass publiceerde, zei persoonlijk teleurgesteld te zijn. Volgens Jürgs is er sprake van het „einde van een morele instantie”.
Alles wat Grass schreef en zei blijft overeind. De koekoek die de andere jong uit het gekraakte nest duwt, klinkt als volwassen vogel toch niet ongeloofwaardig…

De conservatieve historicus Arnulf Baring is van mening dat Grass respect verdient voor het feit dat hij er toch nog mee voor de dag is gekomen. Maar ook Baring vraagt zich af waarom Grass niet eerder met de waarheid op de proppen kwam. De historicus Hans-Ulrich Wehler vindt de late bekentenis „heikel, omdat hij voor anderen altijd strenge maatstaven hanteerde”. Wehler noemt het zwijgen „een politiek falen”, omdat Grass zich altijd luidruchtig in het politieke debat heeft gemengd.
De enige vraag die m.i. hier ter zake doet luidt: heeft Grass ooit iemand omwille van diens jeugdige sympathieën met het Nazi-regime, neergesabeld in de publieke arena? Zo ja, dan is hij daar aan het balanceren tussen hypocrisie en modder gooien. Zo nee, give us a break…

De historicus is niet van mening dat de morele autoriteit van Grass is aangetast omdat sommige politieke standpunten, zoals zijn vroegere pleidooien voor toenadering tot Polen, door deze kwestie niet minder relevant worden. Maar ook Wehler erkent dat Grass voor toekomstige discussies beschadigd is. „Mensen zullen vanaf nu elk woord van hem op een goudschaaltje leggen. Ze zullen denken: van hem kunnen we nu niet meer alles geloven.”
Op geen enkele manier komt de geloofwaardigheid van Grass in gevaar. Als ik mezelf een oen vind op bepaalde vlakken, dan mag ik toch ook anderen die er nog minder van bakken, oenen noemen. En dit beargumenteren. Want ik kan hun situatie redelijk inlevend inschatten.
Dat ik zelf een oen ben, hoef ik niet (altijd) te vermelden want filosofie en politiek zijn geen games waarin de adrenaline tot een hanengevecht leidt en men eerroof en smaad als waarden hoog in het vaandel voert.
Hoewel ik nog niet zo zeker ben of dit ook van de politiek gezegd kan worden…
Anyhow: de jonge Grass is een product van een tijd waarin het leger een toevluchtsoord kon zijn. Na jarenlange uitschakeling van publieke oppositie en wanneer nostalgische romantiek (de bloed&bodem van de nazi-ideologie) hand in hand gaat met een overheersende clan die een tribaal gevoel poogt op te roepen waarin de eigen loftrompet quasi permanent de huiskamer inschalt, is het niet altijd makkelijk om als eenling stand te houden.
Dat iemand die op alle mogelijke wijzen intolerantie bestreden heeft en anderen ruimte liet zich te ontplooien, zou mogen worden afgerekend op een ado-misrekening, is ronduit laf en gemeen. Moeten degene die zich publieklijk als moddergooiers zonder gegronde argumenten opstellen, misschien een koekje van eigen deeg krijgen en moeten hun woorden op hun hidden agenda’s en kleine kantjes bekeken worden?

 
1 reactie

Geplaatst door op 14 augustus 2006 in filosofie, geschiedenis, media

 

Tekeningen uit Buchenwald van Georges Despaux

“The opposite of love is not hate, the opposite of hope is not despair, the opposite of mental health and common sense is not madness, and the opposite of memory does not mean to forget, but it is yet, again and again, indifference.” (Eli Wiesel, Nobelprijswinnaar voor de vrede 1986; Oud-gevangene in Buchenwald)

Georges Despaux werd in februari 1944 gedeporteerd naar Buchenwald waar hij er in slaagt op stukjes klad- en afvalpapier tekeningen te maken: meer dan honderd indringende portretten van (en schimmen van) medegevangenen – ook van Belgen -, schetsen en oefeningen, scènes uit het dagelijkse leven van het kamp, van de barakken en andere gebouwen, de latrine, de lijken… Hij bewaart de tekeningen tot de bevrijding. 170 ervan schenkt hij aan zijn vriend, een jonge Belgische politieke gevangene die hij in Buchenwald leerde kennen.

In de Bib van Leuven zijn deze werkjes (des documents humains) te bekijken tot 11 juni.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 10 mei 2006 in geschiedenis

 
  • Archief

  • juli 2020
    M D W D V Z Z
     12345
    6789101112
    13141516171819
    20212223242526
    2728293031  
  •