RSS

Fobie

16 jun

Waarom zegt men steeds: ‘toen we tienduizenden jaren geleden in groepjes (clans) door de savanne trokken, en een ander groepje tegenkwamen, waren we angstig omdat we vreesden dat ze onze vrouwen zouden afpakken, of ons voedsel.’
Waarom zouden ‘we’ niet angstig zijn omdat ze onze ‘mannen’ of onze jonge meiden of jongeheren zouden afpakken? Waarom zouden die clans zich gedragen als sultans die een harem zoeken? Om te jagen heb je zeker snelle benen en geoefende ogen nodig. Dat kunnen zowel mannen als vrouwen zijn. Misschien dat men een pas geworden moeder zou nemen indien in de eigen clan er een zou gestorven zijn, maar dan nog werden baby’s gewoon door andere stam-vrouwen gezoogd en gevoed.
Er zijn overigens voorbeelden gekend van stammen die niet vijandig staan tegenover wat ‘vreemd’ is. Ook werd er reeds geruild, dus uitgewisseld, dus angsten werden overwonnen en de anderen werden benaderd.
Waarom zijn mensen dan xenofoob, racistisch, genderfoob?
Wellicht omdat onze hersenen allesomvattende verhalen fijner vinden dan verklaringen die deels onzeker zijn. Dus eens een verhaal overgeleverd wordt (vandaag is dat via social media, maar ook nog steeds oraal) en als dat op dat moment als aangenaam en zeer plausibel overkomt, dan houdt men daar aan vast. Sommigen willen daar hun hele leven aan vasthouden. Ze aanvaarden bijgeloof (monotheïsme bv.). Ze verzetten zich tegen elke inbreuk op dat wereldbeeld. En dus worden ze conservatief of reactionair. Ze zien dat verhaal als de absolute zekerheid, de waarheid, het geruststellende. Ze romantiseren het. Ze verdringen kritiek, zelfs als ze het verhaal zelf ervaren als ontoereikend. Ze zullen zich op logische basis in vele bochten wringen. Mensen zijn zeer sterk in het goedpraten (in de eerste plaats aan zichzelf) van hun wereldbeeld. Hoe langer men aan een wereldbeeld vasthoudt, hoe visceraal bedreigend en dus fysiek ongemakkelijk men vernieuwingen en vreemde zaken ervaart. Eens men de grens van het fysiek ongemakkelijke heeft bereikt, zal men nog meer een egelstelling aannemen. Men stelt ook -ten onrechte- dat men intuïtief wel weet wat goed of juist is, en wie slecht is. Men zal ook geestesgenoten opzoeken, en vandaag is dat niet moeilijk in de virtuele wereld. Daardoor wordt het eigen beeld opnieuw bevestigd.
Mijn punt is dus dat ook zonder ontmoetingen met ‘vreemden’ mensen fobieën kunnen vertonen en conservatief kunnen zijn. Het is nu eenmaal een manier waarop onze hersenen werken. Wie openstaat voor het vreemde, zal dit bv. steeds opzoeken. Want dat geeft nieuwe impulsen, en die zijn verslavend, dus neurologisch gecodeerd.
Waarom is de ene mens dan open voor het vreemde, en de andere net niet? Iedere mens kan beiden zijn! Kleine oorzaken kunnen een verschillende reactie opleveren. De ene heeft een negatief verhaal gehoord, checkt dit niet, en creëert zo bij zichzelf argwaan jegens de persoon of situatie waarover men hem vertelde. Iemand anders heeft nooit veel meegemaakt noch gezien, en kan toch openstaan, omdat hij bv. positieve verhalen gehoord heeft m.b.t. dat ‘vreemde’.
Niemand is een onbeïnvloede bundel neuronen. Ouders die experimenteren toelaten t.o.v. ouders die angstig beschermend optreden en met hun lichaamstaal afkeer voor iets nieuws uitdrukken, maken een wereld van verschil. Daar hebben onze voorouders weinig mee te maken. M.a.w. ook zonder de permanente dreiging van de sabeltandtijger en genocidale clan-moorden, zouden wij wezens zijn die zowel angstig, racistisch, als open(hartig) en ontvankelijk kunnen zijn. Het is een kwestie van wat je voedt, en hoe je zelf omgaat met angsten en negatieve ervaringen. Wie steeds terug wil naar dat ene allesomvattende zekerheidsscheppende verhaal (dat bv. door de omgeving wordt ingepompt, denk maar aan ouders die geen weerwoord of bevraging dulden), zal sneller negatieve houdingen aannemen. En wanneer dat verhaal stelt dat je open grenzen moet hebben en iedere mens moet omarmen als potentieel liefdevol, dan zal je blind zijn voor situaties die tonen dat die houding ook nefast kan zijn. Religie en ideologieën zijn een gesel voor het kritisch verstand.

 
 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

  • Archief

  • juni 2018
    M D W D V Z Z
    « mei   jul »
     123
    45678910
    11121314151617
    18192021222324
    252627282930  
  •  
    %d bloggers liken dit: