Heeft het zin heisa te maken rond de Olympische Spelen die dit jaar in Peking plaatsvinden?
Een analyse leert ons dat een boycot van de Spelen geen zin heeft omdat de politieke situatie in het organiserende land er niet door wijzigt (lees: verbetert). Zie bijvoorbeeld Argentinië en Rusland. Integendeel, door de aanwezigheid van journalisten (die dan wel de moeite moeten doen andere verslaggeving ter verrichten dan het weergeven van sportresultaten) kan er druk worden gezet op de machthebbers.
Vandaag laveert de Chinese overheid tussen politieke intolerantie en het opzetten van joint-ventures met Westerse bedrijven. Net als de opkomende generatie beseffen zij dat het welzijn (en dan denkt men best eerst aan winstbejag) gediend is door een vlotte samenwerking met het westen. Maar dat binnen de autoritaire traditie van het confucianisme.
De oude generatie (opgegroeid onder Deng en dus post-maoïsten) zullen weldra plaats maken voor jonge (maar daarom niet minder sluwe en gehaaide) machthebbers. Het volstaat dus twintig jaar te wachten, stellen sommigen, waaronder heel wat jonge Chinezen, en China zal democratischer zijn dan vandaag. Gewoon door de afwisseling van de wacht.
Twintig jaren kunnen echter voldoende zijn om de culturele eigenheid van de Tibetanen dusdanig an te tasten dat ze zonder meer tot een rariteit zullen behoren, een gewezen bergvolkje met ceremoniële plechtigheden die enkel nog voor toeristen worden opgevoerd.
Vandaar dat het wél zin heeft om vandaag druk uit te oefenen op de oude Chinese garde. Zo is het constant onder de aandacht brengen van de Tibetaanse problematiek telkens de olympische vlam de wereld rondgaat, vanuit communicatie-opzicht een slimme zet.
Ook het dreigen met het boycotten van de openingsplechtigheid (tot en met het niet-uitzenden ervan) is een positieve zet.
Maar men mag natuurlijk niet verwachten dat de Chinese overheid zal plooien. En evenmin moet men de atleten in onzekerheid laten over het plaatsvinden van de Spelen. Ik laat hier in het midden of sportmanifestaties van dergelijke aard niet eerder debiel zijn en gedreven door testosteronproductie, gekoppeld aan marketingtrucs en een bijzonder primitieve emotionele belevenis, n.l. deze van de goede (de ploeg of atleet voor wie men supportert) tegen het kwaad (alle tegenstanders), dan dat ze raken aan individuele ontplooiing, esthetiek en solidariteit).
Enfin, een vlam symbolisch de aarde ronddragen is om acties vragen. Want de heilige symbolische huisjes worden enkel nog in islamitische republieken tot ter dood recht gehouden.
Vlammen hoeven overigens niet écht gedoofd te worden opdat de internationale gemeenschap ophoudt doof te zijn voor de Tibetaanse verzuchtingen. De Olympische gedachte is a-politiek (dixit Jacques Rogge), maar als de politieke situatie de geest van de gedachte onmogelijk maakt, moet men het politieke niet schuwen.
Men heeft bij de toewijzing van de Spelen aan China geredeneerd dat dit positieve politieke gevolgen zou kunnen hebben voor haar inwoners. Mooi. Maar dat impliceert dan wel dat er groepen in actie komen, want anders is het allemaal een maat voor niets geweest. Dus nu de acties er zijn, orakelen sommigen dat sport en politiek gescheiden moeten blijven. Onzin. De protesten van vandaag waren niet enkel ingecalculeerd: ze zijn hetgeen men wou uitlokken door de spelen aan Peking toe te wijzen.
De verklaringen van Rogge zijn dan ook niets anders dan (opnieuw) ingecalculeerde boutades. Op voorhand had men natuurlijk al lang bedisseld dat wanneer de protesten zouden uitbreken, men vanuit het Olympisch Comité de Chinese overheid zou sussen door het a-politieke aspect van sport boven te halen.
Blijft natuurlijk de vraag waarom machthebbers dit soort tweedeplantoneel opvoeren… Men kan het bezwaarlijk een verworvenheid van het diplomatiek steekspel noemen. En toch kunnen mensen op dat niveau niet anders dan op deze wijze met mekaar omgaan. De zogenaamde politieke groten van deze planeet kennen maar 1 discipline: over eieren lopen en vooral zichzelf niet bevuilen.
En nu we het toch over God hebben: leuke campagne (die controverse opriep) in Engeland: There’s probably no god!
